Rig Veda 1.174.9: Mandala 1, Sukta 174, Mantra 9
Sukta 1.174
Rishi: Agastya Māna (traditional; verify).
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (probable; confirm).
Samhita Patha (Devanagari)
त्वं धुनिरिन्द्र धुनिमतीॠणोरपः सीरा न स्रवन्तीः । प्र यत्समुद्रमति शूर पर्षि पारया तुर्वशं यदुं स्वस्ति ॥
Transliteration
tváṃ dhúnir indra dhúni-matīḥ ṛṇór apáḥ sīrā́ na srávantīḥ | prá yát samudrám áti śūra párṣi pārā́ya turváśaṃ yádum svastí ||
Translation
त्वं धुनिरिन्द्र धुनिमतीऋणोरपः सीरा न स्रवन्तीः। प्र यत्समुद्रमति शूर पर्षि पारया तुर्वशं यदुं स्वस्ति॥
Word by Word
त्वम्thou (you)
त्वम्:
कर्तृ
TypeNoun (Pronoun)
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
धुनिःthe shaker/roarer
धुनिः:
कर्तृ (त्वम्-समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootधुनि- (प्रातिपदिक; ‘ध्वनि/गर्जन/उत्क्षोभक’)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (Proper)
Rootइन्द्र- (प्रातिपदिक)
धुनिमतीःshaking/roaring (ones)
धुनिमतीः:
कर्म
TypeAdjective
Rootधुनिमत्- (प्रातिपदिक)
ऋणोःthou didst set in motion / didst open
ऋणोः:
क्रिया
TypeVerb
Rootऋ (धातु; ‘गच्छति/प्राप्नोति/प्रवहति’—वेदिक प्रयोगे ‘उद्घाटयति/प्रवर्तयति’)
अपःthe waters
अपः:
कर्म
TypeNoun
Rootअप्- (प्रातिपदिक)
सीराःstreams, channels
सीराः:
कर्तृ (स्रवन्तीः-समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootसीरा- (प्रातिपदिक; ‘धारा/नदी-धारा’)
नlike, as
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (उपमा-अव्यय)
स्रवन्तीःflowing
स्रवन्तीः:
कर्तृ
TypeVerb (Participle)
Rootस्रु (धातु; ‘स्रवति’)
प्रforth, forward
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग/अव्यय)
यत्which (that)
यत्:
कर्म
TypeNoun (Relative pronoun)
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
समुद्रम्the ocean
समुद्रम्:
कर्म (अति-क्रियायाः लक्ष्य)
TypeNoun
Rootसमुद्र- (प्रातिपदिक)
अतिover, beyond
अति:
—
TypeIndeclinable
Rootअति (उपसर्ग/अव्यय)
शूरO hero
शूर:
सम्बोधन
TypeNoun (Vocative epithet)
Rootशूर- (प्रातिपदिक)
पर्षिthou carriest across / thou leadest over
पर्षि:
क्रिया
TypeVerb
Rootपॄ (धातु; ‘पारयति/तारयति’)
पारयाcarry across!
पारया:
क्रिया (आज्ञार्थ)
TypeVerb
Rootपारय (धातु-प्रयोग; caus./denom. from पार ‘पारम्’)
तुर्वशम्Turvaśa
तुर्वशम्:
कर्म
TypeNoun (Proper)
Rootतुर्वश- (प्रातिपदिक; जननाम)
यदुम्Yadu
यदुम्:
कर्म
TypeNoun (Proper)
Rootयदु- (प्रातिपदिक; जननाम)
स्वस्तिin well-being, safely
स्वस्ति:
—
TypeIndeclinable
Rootस्वस्ति (अव्यय/निपात; ‘कल्याणम्’)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.