Previous Verse
Next Verse

Shloka 12

सीताभर्त्सना

The Ogresses’ Threats to Sita and Her Vow of Fidelity

यथा शची महाभागा शक्रं समुपतिष्ठति।अरुन्धती वसिष्ठं च रोहिणी शशिनं यथा।।5.24.10।।लोपामुद्रा यथागस्त्यं सुकन्या च्यवनं यथा।सावित्री सत्यवन्तं च कपिलं श्रीमती यथा।।5.24.11।।सौदासं मदयन्तीव केशिनी सगरं यथा।नैषधं दमयन्तीव भैमी पतिमनुव्रता।।5.24.12।।तथाऽहमिक्ष्वाकुवरं रामं पतिमनुव्रता।

yathā śacī mahābhāgā śakraṃ samupatiṣṭhati |

arundhatī vasiṣṭhaṃ ca rohiṇī śaśinaṃ yathā || 5.24.10 ||

lopāmudrā yathāgastyaṃ sukanyā cyavanaṃ yathā |

sāvitrī satyavantaṃ ca kapilaṃ śrīmatī yathā || 5.24.11 ||

saudāsaṃ madayantīva keśinī sagaraṃ yathā |

naiṣadhaṃ damayantīva bhaimī patim anuvratā || 5.24.12 ||

tathāham ikṣvāku-varaṃ rāmaṃ patim anuvratā |

यथा शची महाभागा शक्रं समुपतिष्ठति। अरुन्धती वसिष्ठं च रोहिणी शशिनं यथा॥ लोपामुद्रा यथागस्त्यं सुकन्या च्यवनं यथा। सावित्री सत्यवन्तं च श्रीमती कपिलं यथा॥ सौदासं मदयन्तीव केशिनी सगरं यथा। नैषधं दमयन्तीव भैमी पतिमनुव्रता॥ तथाऽहमिक्ष्वाकुवरं रामं पतिमनुव्रता॥

avalīnaḥconcealed
avalīnaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण of hanūmān)
TypeAdjective
Rootava-līna (कृदन्त-प्रातिपदिक; √lī लि/ली)
FormPuṃliṅga, Prathamā (1st), Eka-vacana; bhūta-kṛdanta (past participle): ‘hidden/lying concealed’
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā (1st), Eka-vacana
nirvākyaḥspeechless
nirvākyaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण of hanūmān)
TypeAdjective
Rootnir-vākya (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā (1st), Eka-vacana; tatpuruṣa: nir + vākya (‘without speech/speechless’)
hanūmānHanumān
hanūmān:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roothanūmat (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā (1st), Eka-vacana; proper noun
śiṃśupā-drumeon/in the śiṃśupā tree
śiṃśupā-drume:
Adhikaraṇa (अधिकरण/location)
TypeNoun
Rootśiṃśupā (प्रातिपदिक) + druma (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Saptamī (7th, locative), Eka-vacana; tatpuruṣa: śiṃśupāyāḥ drumaḥ (‘śiṃśupā-tree’)
yaḥwho
yaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā (1st), Eka-vacana; relative pronoun (refers to kapiḥ/hanūmān)
sītāmSītā
sītām:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Rootsītā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Dvitīyā (2nd), Eka-vacana
santarjayantīḥthreatening
santarjayantīḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण of rākṣasīḥ)
TypeAdjective
Rootsam-tarjayantī (कृदन्त-प्रातिपदिक; √tarj तर्ज्)
FormStrīliṅga, Dvitīyā (2nd), Bahu-vacana; vartamāna-kṛdanta (present active participle) qualifying rākṣasīḥ
tāḥthose
tāḥ:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Dvitīyā (2nd), Bahu-vacana; demonstrative pronoun
rākṣasīḥogresses
rākṣasīḥ:
Karma (कर्म/object of aśṛṇot)
TypeNoun
Rootrākṣasī (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga, Dvitīyā (2nd), Bahu-vacana
aśṛṇotheard
aśṛṇot:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√śru (श्रु)
FormLuṅ-lakāra (aorist), Prathama-puruṣa (3rd), Eka-vacana; parasmaipada
kapiḥthe monkey (Hanumān)
kapiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkapi (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā (1st), Eka-vacana

'I am steadfast (in love) to my husband Rama, the foremost of the Ikshvaku family in the same manner as noble Sachi to Indra, Arundhati to Vasistha, Rohini to the Moon, Lopamudra to Agastya, Sukanya to sage Chyavana, Savitri to Satyavan, Srimati to Kapilamuni Madayanti to Soudasu, Kesini to king Sagara and Bhima's daughter Damayanti to her lord Nala, (the king of Nishadas)'.

S
Sītā
R
Rāma
I
Ikṣvāku (dynasty)
Ś
Śacī
Ś
Śakra (Indra)
A
Arundhatī
V
Vasiṣṭha
R
Rohiṇī
Ś
Śaśin (Moon)
L
Lopāmudrā
A
Agastya
S
Sukanyā
C
Cyavana
S
Sāvitrī
S
Satyavān
Ś
Śrīmatī
K
Kapila
S
Saudāsa
M
Madayantī
K
Keśinī
S
Sagara
D
Damayantī
B
Bhīma
N
Nala

FAQs

Sītā asserts pativratā-dharma grounded in satya: unwavering fidelity to a rightful spouse and refusal to legitimize wrongdoing, even under threat. Dharma here is constancy to truth and covenant, not submission to force.

Surrounded and threatened in Laṅkā, Sītā answers the rākṣasīs by declaring her unbreakable devotion to Rāma, citing renowned exemplars of marital fidelity.

Steadfastness (dhṛti) and truthfulness (satya) expressed as loyal commitment (anuvratā/pativratā) to Rāma despite coercion.