Previous Verse
Next Verse

Shloka 19

सम्पातिवाक्यम्

Sampati’s Intelligence Report on Sita’s Abduction

एव मुक्तस्ततोऽहं तैस्सिद्धै: परमशोभनैः।स च मे रावणो राजा रक्षसां प्रतिवेदितः।।।।हरन्दाशरथेर्भार्यां रामस्य जनकात्मजाम्।भ्रष्टाभरणकौशेयां शोकवेगपराजिताम्।।।।रामलक्ष्मणयोर्नाम क्रोशन्तीं मुक्तमूर्धजाम्।

evaṁ muktas tato 'haṁ tais siddhaiḥ parama-śobhanaiḥ | sa ca me rāvaṇo rājā rakṣasāṁ prativeditaḥ || haran dāśaratheḥ bhāryāṁ rāmasya janakātmajām | bhraṣṭābharaṇa-kauśeyāṁ śoka-vega-parājitām || rāma-lakṣmaṇayor nāma krośantīṁ mukta-mūrdhajām |

एवं तैः परमशोभनैः सिद्धैर्मुक्तोऽहं तदा; स रावण इति मे ज्ञातो रक्षसां राजा प्रतिवेदितः। तं च मया दृष्टः—दाशरथेर्रामस्य भार्यां जनकात्मजां सीतां हरन्; भ्रष्टाभरणकौशेयां, शोकवेगपराजितां, रामलक्ष्मणयोर्नाम क्रोशन्तीं, मुक्तमूर्धजाम्।

एवम्thus
एवम्:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकारवाचक (thus/in this way)
मुक्तःwas released
मुक्तः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त used finitely; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘was released’
ततःthen
ततः:
Apadana (अपादान)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, अपादान/कालवाचक (then/from there)
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
तैःby them
तैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; सर्वनाम
सिद्धैःby siddhas
सिद्धैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसिद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
परम-शोभनैःmost splendid
परम-शोभनैः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक) + शोभन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण (of सिद्धैः)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
मेto me/of me
मे:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
रावणःRavana
रावणः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootरावण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; व्यक्तिनाम (proper noun)
राजाking
राजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपद-विशेष्य (apposition to रावणः)
रक्षसाम्of demons
रक्षसाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootरक्षस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
प्रतिवेदितःwas made known
प्रतिवेदितः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रति + विद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त used finitely; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘was reported/made known’
हरन्abducting
हरन्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootहृ (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘abducting’
दाशरथेःof Dasaratha's son
दाशरथेः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootदाशरथि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
भार्याम्wife
भार्याम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
रामस्यof Rama
रामस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
जनक-आत्मजाम्Janaka's daughter
जनक-आत्मजाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootजनक (प्रातिपदिक) + आत्मजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘daughter of Janaka’
भ्रष्ट-आभरण-कौशेयाम्with ornaments fallen and silk garment displaced
भ्रष्ट-आभरण-कौशेयाम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootभ्रष्ट (प्रातिपदिक) + आभरण (प्रातिपदिक) + कौशेय (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of भार्याम्)
शोक-वेग-पराजिताम्overcome by the force of grief
शोक-वेग-पराजिताम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootशोक (प्रातिपदिक) + वेग (प्रातिपदिक) + पराजित (पराजि धातु + क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
राम-लक्ष्मणयोःof Rama and Lakshmana
राम-लक्ष्मणयोः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक) + लक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (copulative)
नामthe name
नाम:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘name’ (object of crying out)
क्रोशन्तीम्crying out
क्रोशन्तीम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeVerb
Rootक्रुश् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (of भार्याम्)
मुक्त-मूर्धजाम्with dishevelled hair
मुक्त-मूर्धजाम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमुक्त (मुच् धातु + क्त) + मूर्धज (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण; ‘with loosened hair’

'I was greeted by the most illustrious siddhas. I came to know from them that he was Ravana, the king of demons. I was looking at him while he was abducting Janaka's daughter, who was the wife of Dasaratha's Rama. Her ornaments had dropped and silken robes had slipped since she lost hold on herself. She was crying, loudly calling out the names of Rama and Lakshmana, her hair dishevelled.

S
Sampāti
S
Siddhas
R
Rāvaṇa
R
Rāma
L
Lakṣmaṇa
S
Sītā
J
Janaka
D
Daśaratha
R
Rākṣasas

FAQs

The verse highlights adharma through abduction and violence against an innocent woman, and upholds satya through eyewitness identification that supports the righteous recovery of Sītā.

Sampāti reports what he learned from siddhas and describes the abduction scene, identifying the abductor as Rāvaṇa and depicting Sītā’s distress.

Sampāti’s integrity as a witness (satya) and his alignment with Rāma’s righteous cause.