Previous Verse
Next Verse

Shloka 45

The Marks of Merit and the Destinies of Beings

Divine vs Demonic Traits

न श्रूयंते जनैरेव पुराणागमसंहिताः । मद्यमांसप्रियाः पापास्सर्वभक्षास्सुदारुणाः

na śrūyaṃte janaireva purāṇāgamasaṃhitāḥ | madyamāṃsapriyāḥ pāpāssarvabhakṣāssudāruṇāḥ

न श्रूयन्ते जनैरेव पुराणागमसंहिताः; मद्यमांसप्रियाः पापाः सर्वभक्षाः सुदारुणाः भवन्ति।

not
:
Sambandha (सम्बन्ध/negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
श्रूयन्तेare heard/recited
श्रूयन्ते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√श्रु (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive)
जनैःby people
जनैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), बहुवचन
एवindeed/only
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (emphatic particle)
पुराण-आगम-संहिताःPurāṇas, Āgamas, and Saṃhitās
पुराण-आगम-संहिताः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुराण (प्रातिपदिक) + आगम (प्रातिपदिक) + संहिता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (purāṇāḥ ca āgamāḥ ca saṃhitāḥ ca)
मद्य-मांस-प्रियाःfond of liquor and meat
मद्य-मांस-प्रियाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootमद्य (प्रातिपदिक) + मांस (प्रातिपदिक) + प्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (मद्यस्य मांसस्य च प्रियाः = fond of liquor and meat)
पापाःsinful
पापाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootपाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
सर्व-भक्षाःeating everything/omnivorous
सर्व-भक्षाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + भक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; बहुव्रीहि (येषां सर्वं भक्ष्यं ते = those who eat anything)
सु-दारुणाःvery cruel
सु-दारुणाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + दारुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारय (सु + दारुण = very cruel)

Unspecified (context-dependent within Adhyaya 76; likely narrator within a dialogue frame)

Primary Rasa: bibhatsa

Secondary Rasa: karuna

Sandhi Resolution Notes: जनैरेव → जनैः + एव (ः + ए → रे). पुराणागमसंहिताः treated as dvandva compound. पापास्सर्वभक्षास्सुदारुणाः → पापाः + सर्वभक्षाः + सुदारुणाः (ः + स → स् + स = स्स).

FAQs

This verse does not discuss tīrthas or sacred geography; it focuses on ethical decline and the neglect of scriptural listening.

Indirectly, it supports devotional-dharmic life by stressing śravaṇa (listening) to sacred texts (Purāṇas/Āgamas), a foundational practice that nourishes faith and right conduct.

The verse teaches that neglecting scriptural guidance leads to moral degradation—cruelty, sinful habits, and loss of discernment—whereas attentive listening to dharma-texts sustains ethical restraint.