The Narration of the Navamī Vow Observed Across the Twelve Months

Verse 1

सनातन उवाच । अथ वक्ष्यामि विप्रेंद्र नवम्यास्ते व्रतानि वै । यानि कृत्वा नरा लोके लभंते वांछितं फलम् ॥ १ ॥

सनातन उवाच—अथ विप्रेन्द्र नवम्याः व्रतानि वक्ष्यामि; यानि कृत्वा नरा लोके वाञ्छितं फलं लभन्ते ॥

Verse 2

चैत्रस्य शुक्लपक्षे तु श्रीरामनवमीव्रतम् । तत्रोपवासं विधिवच्छक्तो भक्तः समाचरेत् ॥ २ ॥

चैत्रस्य शुक्लपक्षे श्रीरामनवमीव्रतम्; तत्र शक्तः भक्तः विधिवत् उपवासं समाचरेत् ॥

Verse 3

अशक्तश्चैकभक्तं वै मध्याह्नोत्सवतः परम् । विप्रान्संभोज्य मिष्टान्नै रामप्रीति सुमाचरेत् ॥ ३ ॥

अशक्तोऽपि मध्याह्नोत्सवात् परं एकभक्तव्रतं धारयेत्। विप्रान् मिष्टान्नैः सम्यक् सम्भोज्य श्रीरामप्रीत्यर्थं सुमाचरेत्॥

Verse 4

गोभूतिलहरिरण्याद्येर्वस्त्रालंकरणेस्तथा । एव यः कुरुते भक्त्या श्रीरामनवमीव्रतम् ॥ ४ ॥

गोभूमितिलहिरण्याद्यैर्वस्त्रालंकरणैस्तथा। यो भक्त्या श्रीरामनवमीव्रतं करोति स विधिवत् फलभाग्॥

Verse 5

विधूय चेहपापानि व्रजेद्विष्णोः परं पदम् । उक्तं मातृव्रतं चात्र भैरवेण समन्विताः ॥ ५ ॥

इह सञ्चितपापानि विधूय विष्णोः परं पदं व्रजेत्। अत्र मातृव्रतमपि भैरवेण समन्वितं प्रोक्तम्॥

Verse 6

स्रग्गंधवस्रनमनैवेद्यैश्चतुःष्टिस्तु योगिनीः । अत्रैव भद्रकालो तु योगिनीनां महाबला ॥ ६ ॥

स्रग्गन्धवस्त्रनमननैवेद्यैः चतुःषष्टिः योगिन्यः पूज्याः। अत्रैव योगिनीनां महाबला भद्रकाली च पूज्या॥

Verse 7

ब्राह्मणश्रेष्टः सर्वासामाधिपत्येऽभिषेचिता । तस्मात्तां पूजयेच्चात्र सोपवासो जितेंद्रियः ॥ ७ ॥

ब्राह्मणश्रेष्ठेन सर्वासामाधिपत्येऽभिषेचिता। तस्मात् तां अत्र पूजयेत् सोपवासो जितेन्द्रियः॥

Verse 8

राधे नवम्यां दलयोश्चंडिकां यस्तु पूजयेत् । विधिना स विमानेन देवतैः सह मोदते ॥ ८ ॥

हे राधे, यः नवम्यां पद्मदलैः सह विधिना चण्डिकां पूजयेत्, स देवताभिः सह विमानेन मोदते ॥

Verse 9

ज्येष्ठशुक्लनवम्यां तु सोपवासो नरोत्तमः । उमां संपूज्य विधिवत्कुमारीर्भोजयेद्द्विजान् ॥ ९ ॥

ज्येष्ठशुक्लनवम्यां नरोत्तमः सोपवासः सन्, उमां विधिवत् संपूज्य कुमारीः द्विजांश्च भोजयेत् ॥

Verse 10

स्वभक्त्या दक्षिणां दत्वा शाल्यन्नं पयसाऽश्नुयात् । उमाव्रतमिदं विप्र यः कुर्याद्विधिवन्नरः ॥ १० ॥

स्वभक्त्या दक्षिणां दत्त्वा शाल्यन्नं पयसा सह अश्नुयात्। एतद् उमाव्रतं, विप्र, यः नरः विधिवत् कुर्यात् ॥

Verse 11

स भुक्त्वेह वरान्भोगानंते स्वर्गगतिं लभेत् । आषाढे मासि विप्रेंद्र यः कुर्यात्पक्षयोर्द्विज ॥ ११ ॥

स इह वरान् भोगान् भुक्त्वा, अन्ते स्वर्गगतिं लभेत्—विप्रेन्द्र—यः आषाढमासे पक्षयोः द्विजः कुर्यात् ॥

Verse 12

नक्तं चैंद्रीं समभ्यर्च्येदैरावतगतां सिताम् । स भवेद्वैवलोके तु भोगभारग्देवयानगः ॥ १२ ॥

नक्तं चैन्द्रीं समभ्यर्च्येत्, ऐरावतगतां सितां दीप्तां ध्यायन्। स वैवस्वतलोके भोगभारकः देवयानगः भवेत् ॥

Verse 13

श्रावणे मासि विप्रेन्द्र यः कुर्यान्नक्तभोजनम् । पक्षयोरुपवासं वा कौमारीं चंडिकां यजेत् ॥ १३ ॥

श्रावणमासे विप्रेन्द्र यो नक्तभोजनव्रतं कुर्यात्, अथवा पक्षद्वये उपवासं समाचरेत्, स कौमारीरूपिणीं चण्डिकां यजेत्।

Verse 14

एवं पापहरां गंधैः पुष्पैर्धूपैश्च दीपकैः । नैवेद्यैर्विविधैश्चैव कुमारीभोजनैस्तथा ॥ १४ ॥

एवं पापहरैर्गन्धैः पुष्पैर्धूपैश्च दीपकैः, नानाविधनैवेद्यैश्च तथा कुमारीभोजनैश्च पूजनं कुर्यात्।

Verse 15

एवं यः कुरुते भक्त्या कौमारीव्रतमुत्तमम् । स विमानेन गच्छेद्वै देवीलोकं सनातनम् ॥ १५ ॥

एवं यो भक्त्या उत्तमं कौमारीव्रतमाचरति, स वै विमानेन देवीलोकं सनातनं गच्छति।

Verse 16

भाद्रे तु नवमी शुक्ला नंदाह्वा परिकीर्तिता । तस्यां यः पूजयेद्दुर्गां विधिवच्चोपचारकैः ॥ १६ ॥

भाद्रपदे तु शुक्ला नवमी नन्दाह्वा परिकीर्तिता; तस्यां यो दुर्गां विधिवदुपचारकैः पूजयेत्।

Verse 17

सोऽश्वमेधफलं लब्ध्वा विष्णुलोके महीयते । आश्विने शुक्लनवमी महापूर्वा प्रकीर्तिता ॥ १७ ॥

सोऽश्वमेधफलं लब्ध्वा विष्णुलोके महीयते; आश्विने शुक्लनवमी महापूर्वा प्रकीर्तिता।

Verse 18

अपराह्णे शमीपूजा कार्याऽस्यां प्राग्दिशि द्विज । ततो निशायां प्राग्यामे खङ्गं धनुरिषून्गदाम् ॥ १८ ॥

अपराह्णेऽस्यां प्राग्दिशि मुखेन, हे द्विज, शमीदेव्याः पूजनं कार्यम्। ततः निशायाः प्राग्यामे खड्गं धनुरिषून् गदां च सम्यक् पूजयेत्॥

Verse 19

शूलं शक्तिं च परशुं धुरिकां चर्म खेटकम् । छत्रं ध्वजं गजं चाश्व गोवृषं पुस्तकं तुलाम् ॥ १९ ॥

शूलं शक्तिं परशुं धुरिकां चर्मखेटकं च। छत्रं ध्वजं गजमश्वं गोवृषं पुस्तकं तुलां च (पूजयेत्)॥

Verse 20

दंडं पाशं चक्रशंखौ गंधाद्यैरुपचारकैः । संपूज्य महिषं तत्र भद्रकाल्यै समालभेत् ॥ २० ॥

दण्डं पाशं चक्रशङ्खौ गन्धान्यैरुपचारकैः सम्यक् संपूज्य, तत्र भद्रकाल्यै महिषं समालभेत्॥

Verse 21

एवं बलिं विधायाथ भुक्त्वा पवान्नमेव च । द्विजेभ्यो दक्षिणां दत्वा व्रतं तत्र समापयेत् ॥ २१ ॥

एवं बलिं विधायाथ पवित्रान्नमेव भुक्त्वा। द्विजेभ्यो दक्षिणां दत्त्वा तत्र व्रतं समापयेत्॥

Verse 22

एवं यः पूजयेद्दुर्गां नॄणां दुर्गतिनाशिनीम् । इह भुक्त्वा वरान्भोगानंते स्वर्गतिमाप्नुयात् ॥ २२ ॥

एवं यः पूजयेद्दुर्गां नॄणां दुर्गतिनाशिनीम्। इह भुक्त्वा वरान् भोगान् अन्ते स्वर्गतिमाप्नुयात्॥

Verse 23

कार्तिके शुक्लनवमी याऽक्षया सा प्रकीर्तता । तस्यामश्वत्थमूले वै तर्प्पणं सम्यगाचरेत् ॥ २३ ॥

कार्तिकस्य शुक्लपक्षे नवमी तिथिरक्षया इति प्रकीर्तिता। तस्यां दिवसेऽश्वत्थमूले सम्यक् तर्पणं कर्तव्यम्॥

Verse 24

देवानां च ऋषीणां च पितॄणां चापि नारद । स्वशाखोक्तैस्तथा मंत्रैः सूर्यायार्घ्यं ततोऽर्पयेत् ॥ २४ ॥

देवानां ऋषीणां पितॄणां च, हे नारद, स्वशाखोक्तमन्त्रैः सूर्याय ततः अर्घ्यं समर्पयेत्॥

Verse 25

ततो द्विजान्भोजयित्वा मिष्टान्नेन मुनीश्वर । स्वयं भुक्त्वा च विहरेद्द्विजेभ्यो दत्तदक्षिणः ॥ २५ ॥

ततो मिष्टान्नेन द्विजान् भोजयित्वा, हे मुनीश्वर, द्विजेभ्यो दक्षिणां दत्त्वा, स्वयं भुक्त्वा पश्चात् सुखेन विहरेत्॥

Verse 26

एवं यः कुरुते भक्त्या जपदानं द्विजार्चनम् । होमं च सर्वमक्षय्यं भवेदिति विधेर्वयः ॥ २६ ॥

एवं यो भक्त्या जपं दानं द्विजार्चनं होमं च करोति, तस्य सर्वं कर्म अक्षय्यं भवतीति विधिवचनम्॥

Verse 27

मार्गे तु शुक्लनवमी नंदिनी परिकीर्तिता । तस्यामुपोषितो यस्तु जगदंबां प्रपूजयेत् ॥ २७ ॥

मार्गशीर्षे तु शुक्लनवमी ‘नन्दिनी’ इति परिकीर्तिता। तस्यामुपोष्य यः कश्चित् जगदम्बां विधिवत् प्रपूजयेत्॥

Verse 28

गंधाद्यैः सोऽश्वमेधस्य फलभाङ्नात्र संशयः । पौषे शुक्लनवम्यां तु महामायां प्रपूजयेत् ॥ २८ ॥

गन्धाद्यैः समर्पणैः स अश्वमेधयज्ञस्य फलभाग् भवति, नात्र संशयः। पौषमासस्य शुक्लपक्षे नवम्यां तु महामायां श्रद्धया सम्यक् प्रपूजयेत्॥

Verse 29

एकभक्तपरो विप्र वाजपेयफलाप्तये । माघमासे तु वा शुक्ला नवमी लोकपूजिता ॥ २९ ॥

एकभक्तपरः, हे विप्र, वाजपेययज्ञफलमाप्नोति। माघमासे तु शुक्ला नवमी लोके विशेषतः पूजिता॥

Verse 30

महानंदेति सा प्रोक्ता सदानंदकरी नृणाम् । तस्यां स्नानं तथा दानं जपो होम उपोषणम् ॥ ३० ॥

सा ‘महानन्दा’ इति प्रोक्ता, नृणां सदानन्दकरी। तस्यां स्नानं तथा दानं जपो होम उपोषणं च कर्तव्यम्॥

Verse 31

सर्वमक्षयतां याति नात्र कार्या विचारणा । फाल्गुनामलपक्षस्य नवमी या द्विजोत्तम ॥ ३१ ॥

सर्वमक्षयतां याति, नात्र विचारणा कार्या। फाल्गुनमासस्यामलशुक्लपक्षे या नवमी, हे द्विजोत्तम॥

Verse 32

आनंदा सा महापुण्या सर्वपापहरा स्मृता । सोपवासोऽर्चयेत्तत्र यस्त्वानंदां द्विजोत्तम ॥ ३२ ॥

आनन्दा सा महापुण्या सर्वपापहरा स्मृता। तत्र सोपवासो यस्त्वानन्दामर्चयेत्, हे द्विजोत्तम॥

Verse 33

स लभेद्वांछितान्कामान्सत्यं सत्यं मयोदितम् ॥ ३३ ॥

स एव वाञ्छितान् कामान् लभते; सत्यं सत्यं मयोदितम्॥

Verse 34

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे द्वादशमासस्थितनवमीव्रतकथनं नामाष्टादशाधिकशततमोऽध्यायः ॥ ११८ ॥

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे द्वादशमासस्थितनवमीव्रतकथनं नामाष्टादशाधिकशततमोऽध्यायः॥११८॥