Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

दुर्ग-निवेश-राजधर्मः | Fortified Capital and the King’s Residential Polity

Rājadharma

प्राज्ञा मेधाविनो दान्ता दक्षा: शूरा बहुश्रुता: । कुलीना: सत्त्वसम्पन्ना युक्ता: सर्वेषु कर्मसु,विद्वान, बुद्धिमान, जितेन्द्रिय, कार्यकुशल, शूर, बहुज्ञ, कुलीन तथा साहस और धैर्यसे सम्पन्न पुरुषोंको यथायोग्य समस्त कर्मोमें लगावे

prājñā medhāvino dāntā dakṣāḥ śūrā bahuśrutāḥ | kulīnāḥ sattva-sampannā yuktāḥ sarveṣu karmasu ||

भीष्म उवाच— प्राज्ञान् मेधाविनो दान्तान् दक्षान् शूरान् बहुश्रुतान्; कुलीनान् सत्त्वसम्पन्नान् सर्वकर्मसु यथायोग्यं नियोजयेत्।

प्राज्ञाःwise, discerning
प्राज्ञाः:
Karta
TypeAdjective
Rootप्राज्ञ
FormMasculine, Nominative, Plural
मेधाविनःintelligent, possessing intellect
मेधाविनः:
Karta
TypeAdjective
Rootमेधाविन्
FormMasculine, Nominative, Plural
दान्ताःself-controlled, restrained
दान्ताः:
Karta
TypeAdjective
Rootदान्त
FormMasculine, Nominative, Plural
दक्षाःskilled, capable
दक्षाः:
Karta
TypeAdjective
Rootदक्ष
FormMasculine, Nominative, Plural
शूराःbrave, heroic
शूराः:
Karta
TypeAdjective
Rootशूर
FormMasculine, Nominative, Plural
बहुश्रुताःwell-read, learned (lit. much-heard)
बहुश्रुताः:
Karta
TypeAdjective
Rootबहुश्रुत
FormMasculine, Nominative, Plural
कुलीनाःof noble family
कुलीनाः:
Karta
TypeAdjective
Rootकुलीन
FormMasculine, Nominative, Plural
सत्त्वसम्पन्नाःendowed with virtue/strength of character
सत्त्वसम्पन्नाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसत्त्वसम्पन्न
FormMasculine, Nominative, Plural
युक्ताःengaged, properly employed
युक्ताः:
Karta
TypeAdjective
Rootयुक्त
FormMasculine, Nominative, Plural
सर्वेषुin all
सर्वेषु:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootसर्व
FormMasculine/Neuter, Locative, Plural
कर्मसुin actions, in duties
कर्मसु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकर्मन्
FormNeuter, Locative, Plural

भीष्म उवाच

B
Bhishma

Educational Q&A

A ruler or leader should assign responsibilities only to suitably qualified people—those marked by wisdom, learning, self-control, competence, courage, good conduct, and moral steadiness—so that public duties are carried out in harmony with dharma.

In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on righteous governance and practical statecraft; here he lists the virtues of men who should be appointed to various tasks and offices.