Previous Verse
Next Verse

Shloka 11

युधिष्ठिरस्य राज्याभिषेकः | Yudhiṣṭhira’s Royal Consecration

शमीपिप्पलपालाशसमिथधो मधुसर्पिषी । खुव औदुम्बर: शंखस्तथा हेमविभूषित:,मिट्टी, सुवर्ण, तरह-तरहके रत्न, राज्याभिषेककी सामग्री, सब प्रकारके आवश्यक सामान, सोने, चाँदी, ताँबे और मिट्टीके बने हुए जलपूर्ण कलश, फूल, लाजा (खील), कुशा, गोरस, शमी, पीपल और पलाशकी समिधाएँ, मधु, घृत, गूलरकी लकड़ीका खुवा तथा स्वर्णजटित शंख--ये सब वस्तुएँ वे संग्रह करके लाये थे

śamīpippalapālāśasamidhāḥ madhusarpīṣī | khuva audumbaro śaṅkhas tathā hemavibhūṣitaḥ ||

वैशम्पायन उवाच—शमीपिप्पलपालाशसमिधो मधुसर्पिषी । खुव औदुम्बरः शङ्खस्तथा हेमविभूषितः ॥ एतानि च समाहृत्य विधिवत् कर्म चक्रिरे ।

शमीthe śamī tree
शमी:
Karta
TypeNoun
Rootशमी
FormFeminine, Nominative, Singular
पिप्पलthe pippala (sacred fig)
पिप्पल:
Karta
TypeNoun
Rootपिप्पल
FormMasculine, Nominative, Singular
पालाशmade of palāśa (Butea)
पालाश:
Karta
TypeAdjective
Rootपालाश
FormMasculine, Nominative, Singular
समित्fuel-stick (for sacrifice)
समित्:
Karta
TypeNoun
Rootसमित्
FormFeminine, Nominative, Singular
धःdown/below (as read; text uncertain)
धः:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootधः
मधुhoney
मधु:
Karta
TypeNoun
Rootमधु
FormNeuter, Nominative, Singular
सर्पिषीand ghee (the two: honey and ghee)
सर्पिषी:
Karta
TypeNoun
Rootसर्पिस्
FormNeuter, Nominative, Dual
खुवःa ladle/scoop (as read; text uncertain)
खुवः:
Karta
TypeNoun
Rootखुव
FormMasculine, Nominative, Singular
औदुम्बरःmade of udumbara wood
औदुम्बरः:
Karta
TypeAdjective
Rootऔदुम्बर
FormMasculine, Nominative, Singular
शङ्खःconch-shell
शङ्खः:
Karta
TypeNoun
Rootशङ्ख
FormMasculine, Nominative, Singular
तथाalso/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
हेमwith gold
हेम:
Karana
TypeNoun
Rootहेम
FormNeuter, Instrumental, Singular
विभूषितःadorned/decorated
विभूषितः:
Karta
TypeAdjective
Rootवि-भूष्
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
Ś
śamī
P
pippala
P
palāśa
S
samidh (fuel-sticks)
M
madhu (honey)
S
sarpis/ghṛta (ghee)
K
khuva (sacrificial ladle)
U
udumbara (wood/tree)
Ś
śaṅkha (conch)
H
hema (gold)