Shloka 22

अध्याय १७८ — प्राणवायुगतिः तथा शारीराग्निव्यवस्था

Adhyāya 178 — The courses of prāṇa-vāyu and the regulation of the bodily fire

Devanagari script

न पूर्वे नापरे जातु कामानामन्तमाप्नुवन्‌ । त्यक्त्वा सर्वसमारम्भान्‌ प्रतिबुद्धो5स्मि जागूमि,'पूर्वकालके तथा पीछेके मनुष्य भी कभी कामनाओंका अन्त नहीं पा सके हैं, अतः मैं समस्त कर्मोका आयोजन त्यागकर सावधान हो गया हूँ और मैं पूर्णतः जग गया हूँ

Transliteration

na pūrve nāpare jātu kāmānām antam āpnuvan | tyaktvā sarva-samārambhān pratibuddho 'smi jāgṛmi ||

Translation

न पूर्वे नापरे जातु कामानामन्तमाप्नुवन् । त्यक्त्वा सर्वसमारम्भान् प्रतिबुद्धोऽस्मि जागृमि ॥

Word by Word

नnot

पूर्वेin the former (times/people)

नnor/not

अपरेin the later (times/people)

जातुever/at any time

कामानाम्of desires

अन्तम्end/limit

आप्नुवन्attained/reached

त्यक्त्वाhaving abandoned

सर्व-समारम्भान्all undertakings/initiations (of actions)

प्रतिबुद्धःawakened/fully aware

अस्मिI am

जागूमिI am awake/I awaken

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhīṣma

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes