Shloka 2536

धृतराष्ट्रस्य मूर्च्छा तथा द्रोणविषयकप्रश्नाः

Dhṛtarāṣṭra’s Fainting and Questions Concerning Droṇa

Devanagari script

ततो द्रोणं समारोहत्‌ पार्षत: पापकर्मकृत्‌ । निश्चय ही अर्जुनने अपने सीधे जानेवाले बाणोंके द्वारा अन्य रथियोंको आगे बढ़नेसे रोक दिया था। इसीलिये पापकर्मा धृष्टद्युम्न द्रोणाचार्यपर चढ़ाई कर सका

Transliteration

tato droṇaṃ samārohat pārṣataḥ pāpakarmakṛt | niścayaṃ hi arjunena ātmanaḥ sīdhe jānevāle bāṇaiḥ anyān rathinaḥ agre vardhanāt rokitāḥ | tasmāt pāpakarmā dhṛṣṭadyumnaḥ droṇācāryopari caḍhāīṃ kartum aśakat |

Translation

ततो द्रोणं समारोहत् पार्षतः पापकर्मकृत् । अर्जुनो हि निश्चयेन स्वैः सरलैः शरैः परान् रथिनोऽग्रतो निवारयामास; तस्मात् पापकर्मा धृष्टद्युम्नो द्रोणाचार्यं समभ्यधावत् ॥

Word by Word

• ततः: then, thereafter
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (तद्-प्रातिपदिकात्)
• Form: अव्यय

• द्रोणम्: Drona (as object)
• द्रोणम्: Karma
• Type: Noun
• Root: द्रोण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• समारोहत्: mounted/assailed, advanced upon
• Type: Verb
• Root: सम् + आ + रुह् (धातु)
• Form: लङ् (अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• पार्षतः: the son of Prishata (Dhrishtadyumna)
• पार्षतः: Karta
• Type: Noun
• Root: पार्षत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• पापकर्मकृत्: doer of sinful deeds
• Type: Adjective
• Root: पापकर्मकृत् (कृदन्त-प्रातिपदिक; पाप + कर्म + कृत्)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Speaker

धृतराष्ट उवाच

Characters & Entities

• Dhṛtarāṣṭra
• Droṇa (Droṇācārya)
• Dṛṣṭadyumna (Pārṣata)
• Arjuna
• other rathins (chariot-warriors)
• arrows (bāṇa)