Previous Verse
Next Verse

Shloka 35

Droṇa-parva Adhyāya 25 — Bhīma’s Disruption of Elephant Formations and Bhagadatta’s Shock Advance

राजन! जो दोनों सेनाओंमें सबसे अधिक शूरवीर माना जाता था, डाकू और लुटेरोंको मारनेवाले उस समुद्री प्रान्तोंके अधिपतिको दुर्योधनपुत्र लक्ष्मणने रोका ।। स लक्ष्मणस्येष्वसनं छित्त्वा लक्ष्म च भारत । लक्ष्मणे शरजालानि विसृजन्‌ बह्बशोभत,भारत! तब वह लक्ष्मणके धनुष और ध्वजचिह्लको काटकर उसके ऊपर बाण- समूहोंकी वर्षा करता हुआ बहुत शोभा पाने लगा

sañjaya uvāca | rājan! yo ubhayasenayoḥ sarvādhikaḥ śūravaro mataḥ āsīt, dasyu-luṇṭakān nihantā taṃ samudra-prāntādhipatiṃ duryodhana-putro lakṣmaṇaḥ nyavārayat || sa lakṣmaṇasya iṣv-āsanaṃ chittvā lakṣma ca bhārata | lakṣmaṇe śara-jālāni visṛjan bahu aśobhat ||

राजन्! यो द्वयोः सेनयोः शूरतमो मतः, तं समुद्रदेशाधिपं दस्युलुण्ठकहन्तारं दुर्योधनपुत्रो लक्ष्मणो न्यवारयत् ॥ स लक्ष्मणस्येष्वसनं छित्त्वा लक्ष्म च भारत । लक्ष्मणे शरजालानि विसृजन् बहु शोभत ॥

सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
लक्ष्मणस्यof Lakṣmaṇa
लक्ष्मणस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootलक्ष्मण
FormMasculine, Genitive, Singular
इष्वसनम्bow
इष्वसनम्:
Karma
TypeNoun
Rootइष्वसन
FormNeuter, Accusative, Singular
छित्त्वाhaving cut
छित्त्वा:
Karana
TypeVerb
Rootछिद्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage), Non-finite
लक्ष्मmark, emblem (banner-mark)
लक्ष्म:
Karma
TypeNoun
Rootलक्ष्मन्
FormNeuter, Accusative, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
भारतO Bhārata
भारत:
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular
लक्ष्मणेupon/at Lakṣmaṇa
लक्ष्मणे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootलक्ष्मण
FormMasculine, Locative, Singular
शरजालानिnets/volleys of arrows
शरजालानि:
Karma
TypeNoun
Rootशरजाल
FormNeuter, Accusative, Plural
विसृजन्casting, releasing
विसृजन्:
Karta
TypeVerb
Rootविसृज्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
बहुशःmany times, repeatedly
बहुशः:
TypeIndeclinable
Rootबहुशस्
शोभतshone, appeared splendid
शोभत:
TypeVerb
Rootशुभ्
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Ātmanepada
भारतO Bhārata
भारत:
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Dhṛtarāṣṭra (addressed as Rājan)
L
Laxmana (son of Duryodhana)
D
Duryodhana
U
Unnamed lord of the coastal regions (samudra-prāntādhipati)
B
Bow (iṣv-āsana)
B
Banner/standard and its emblem (dhvaja, lakṣma)
B
Both armies (ubhayasenā)