Shloka 66
भीष्मस्य भीमसेन-निरोधः
Bhīṣma checks Bhīmasena; matched engagements intensify
Devanagari script
त्वं गति: सर्वभूतानां त्वं नेता त्वं जगदगुरु: । त्वत्प्रसादेन देवेश सुखिनो विबुधा: सदा
Translation
त्वं गतिः सर्वभूतानां त्वं नेता त्वं जगद्गुरुः । त्वत्प्रसादेन देवेश सुखिनो विबुधाः सदा ॥
Word by Word
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypeNoun
Rootयुष्मद्
Form—, प्रथमा, एकवचन
गतिःrefuge/goal
गतिः:
Karta
TypeNoun
Rootगति
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सर्वभूतानाम्of all beings
सर्वभूतानाम्:
Adhikarana
TypeNoun
Rootसर्वभूत
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypeNoun
Rootयुष्मद्
Form—, प्रथमा, एकवचन
नेताleader/guide
नेता:
Karta
TypeNoun
Rootनेतृ
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypeNoun
Rootयुष्मद्
Form—, प्रथमा, एकवचन
जगद्गुरुःteacher of the world
जगद्गुरुः:
Karta
TypeNoun
Rootजगत्-गुरु
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
त्वत्प्रसादेनby your grace
त्वत्प्रसादेन:
Karana
TypeNoun
Rootत्वत्-प्रसाद
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
देवेशO Lord of gods
देवेश:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदेव-ईश
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
सुखिनःhappy
सुखिनः:
Karta
TypeAdjective
Rootसुखिन्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
विबुधाःgods/wise ones
विबुधाः:
Karta
TypeNoun
Rootविबुध
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
सदाalways
सदा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसदा
Formtrue
पद्मनाभO Lotus-naveled one
पद्मनाभ:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपद्म-नाभ
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
विशाललोचनO wide-eyed one
विशाललोचन:
Adhikarana
TypeNoun
Rootविशाल-लोचन
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
दुःखहारीO remover of sorrow
दुःखहारी:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदुःख-हारिन्
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
श्रीकृष्णO revered Krishna
श्रीकृष्ण:
Adhikarana
TypeNoun
Rootश्री-कृष्ण
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
Speaker
भीष्म उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes