Shloka 65
Adhyaya 49: जम्बूद्वीप-मेर्वादि-वर्षपर्वत-वन-सरः-रुद्रक्षेत्र-वर्णनम्
Devanagari script
स एव जगतां कालः पाताले च व्यवस्थितः विष्णोर्विश्वगुरोर्मूर्तिर् दिव्यः साक्षाद्धलायुधः
Transliteration
sa eva jagatāṃ kālaḥ pātāle ca vyavasthitaḥ viṣṇorviśvagurormūrtir divyaḥ sākṣāddhalāyudhaḥ
Translation
स एव जगतां कालः पातालेऽपि व्यवस्थितः; विष्णोर्विश्वगुरोर्मूर्तिर्दिव्यः साक्षाद्धलायुधः।
Word by Word
स (saḥ)he
स (saḥ):
एव (eva)indeed/alone
एव (eva):
जगताम् (jagatām)of the worlds
जगताम् (jagatām):
कालः (kālaḥ)Time, cosmic regulator
कालः (kālaḥ):
पाताले (pātāle)in Pātāla (netherworld)
पाताले (pātāle):
च (ca)and
च (ca):
व्यवस्थितः (vyavasthitaḥ)stationed/abiding, established
व्यवस्थितः (vyavasthitaḥ):
विष्णोः (viṣṇoḥ)of Viṣṇu
विष्णोः (viṣṇoḥ):
विश्वगुरोः (viśvaguroḥ)of the universal teacher
विश्वगुरोः (viśvaguroḥ):
मूर्तिः (mūrtiḥ)embodiment, manifested form
मूर्तिः (mūrtiḥ):
दिव्यः (divyaḥ)divine, luminous
दिव्यः (divyaḥ):
साक्षात् (sākṣāt)directly, in person
साक्षात् (sākṣāt):
हलायुधः (dhalāyudhaḥ/halāyudhaḥ)Halāyudha (Balarāma), plough-weapon bearer
हलायुधः (dhalāyudhaḥ/halāyudhaḥ):
Speaker
Suta Goswami (narrating to the sages of Naimisharanya)