Shloka 54
ललितोपाख्याने जप-न्यास-योगप्रकरणम्
Lalitopākhyāna: Procedure of Japa, Nyāsa, and Yogic Installation
Devanagari script
भुजङ्गेशः पिनाकी च खड्गेशश्च बकस्तथा / श्वेतो ह्यभ्रश्च लकुलीशिवः संवर्त्तकस्तथा
Transliteration
bhujaṅgeśaḥ pinākī ca khaḍgeśaśca bakastathā / śveto hyabhraśca lakulīśivaḥ saṃvarttakastathā
Translation
भुजङ्गेशः पिनाकी च खड्गेशो बक एव च । श्वेतोऽभ्रश्च लकुलीशिवः संवर्त्तकस्तथा ॥
Word by Word
भुजङ्गेशःBhujaṅgeśa (lord of serpents)
भुजङ्गेशः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootभुजङ्ग + ईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः भुजङ्गस्य ईशः (षष्ठी-तत्पुरुषः)
पिनाकीPinākī (bearer of Pināka bow)
पिनाकी:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपिनाकिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; इन्-प्रत्ययान्त (पिनाकी = पिनाकिन्)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (and)
खड्गेशःKhaḍgeśa (lord of the sword)
खड्गेशः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootखड्ग + ईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः खड्गस्य ईशः (षष्ठी-तत्पुरुषः)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (and)
बकःBaka (crane)
बकः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootबक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तथाalso
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (also)
श्वेतःŚveta (the white one)
श्वेतः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootश्वेत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात-अव्यय; अवधारण/हेतौ (indeed/for)
अभ्रःAbhra (cloud)
अभ्रः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअभ्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (and)
लकुलीशिवःLakulīśiva
लकुलीशिवः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootलकुली + शिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः लकुली-शिव (कर्मधारयः/नामसमासः)
संवर्त्तकःSaṃvarttaka (the dissolver/ender)
संवर्त्तकः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसंवर्त्तक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तथाalso
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (also)