Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

Dīkṣā-bhedaḥ (Types of Initiation) — Lalitopākhyāna: Hayagrīva–Agastya Dialogue

पुनः शुद्धोदकैः स्नात्वा वाससी परिगृह्य च / अष्टोत्तरशतं मन्त्रं जप्त्वा निद्रामथाविशेत्

punaḥ śuddhodakaiḥ snātvā vāsasī parigṛhya ca / aṣṭottaraśataṃ mantraṃ japtvā nidrāmathāviśet

पुनः शुद्धोदकैः स्नात्वा वाससी परिगृह्य च । अष्टोत्तरशतं मन्त्रं जप्त्वा निद्रां अथ आविशेत् ॥

punaḥagain
punaḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootpunaḥ (अव्यय)
Formअव्यय (adverb): ‘again’
śuddha-udakaiḥwith pure water
śuddha-udakaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootśuddha (प्रातिपदिक) + udaka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन; कर्मधारयः: ‘śuddham udakam’ → śuddhodaka; Instrumental plural
snātvāhaving bathed
snātvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√snā (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund): ‘having bathed’
vāsasītwo garments
vāsasī:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvāsas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), द्विवचन; ‘two garments’
parigṛhyahaving taken/put on
parigṛhya:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootpari√grah (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund): ‘having taken/put on’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (conjunction): ‘and’
aṣṭa-uttara-śatamone hundred and eight (108)
aṣṭa-uttara-śatam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootaṣṭa (प्रातिपदिक/संख्या) + uttara (प्रातिपदिक) + śata (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; संख्या-समासः: ‘śataṃ aṣṭottaram’ = ‘one hundred plus eight’ (108); Accusative singular qualifying ‘mantram’
mantramthe mantra
mantram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmantra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
japtvāhaving recited
japtvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Root√jap (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund): ‘having muttered/recited’
nidrāmsleep
nidrām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootnidrā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
athathen
atha:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय (particle/adverb): ‘then/now’
āviśetshould enter (sleep)/should go to sleep
āviśet:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootā√viś (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘he should enter/lie down (enter sleep)’