Shloka 8
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
ब्रह्माणं सर्व लोकानां सृष्टिकार्ये न्ययुङ्क्त सा / वासुदेवं परित्राणे संहारे च त्रिलोचनम्
Transliteration
brahmāṇaṃ sarva lokānāṃ sṛṣṭikārye nyayuṅkta sā / vāsudevaṃ paritrāṇe saṃhāre ca trilocanam
Translation
ब्रह्माणं सर्वलोकानां सृष्टिकार्ये न्ययुङ्क्त सा। वासुदेवं परित्राणे संहारे च त्रिलोचनम्॥
Word by Word
ब्रह्माणम्Brahmā
ब्रह्माणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootब्रह्मन्/ब्रह्मा (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine)
सर्वall
सर्व:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive), बहुवचन (Plural), पुल्लिङ्ग (Masculine); ‘लोकानाम्’ इत्यस्य विशेषण
लोकानाम्of the worlds
लोकानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive), बहुवचन (Plural), पुल्लिङ्ग (Masculine)
सृष्टि-कार्येin the task of creation
सृष्टि-कार्ये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसृष्टि (प्रातिपदिक) + कार्य (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी (Locative/अधिकरण), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter); ‘सृष्टेः कार्यम्’
न्ययुङ्क्तappointed/engaged
न्ययुङ्क्त:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootयुज् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद; उपसर्ग: नि (ny-)
साshe
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative/कर्ता), एकवचन (Singular), स्त्रीलिङ्ग (Feminine)
वासुदेवम्Vāsudeva (Viṣṇu)
वासुदेवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवासुदेव (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine)
परित्राणेin protection
परित्राणे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपरित्राण (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी (Locative/अधिकरण), एकवचन (Singular), नपुंसकलिङ्ग (Neuter)
संहारेin dissolution
संहारे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंहार (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी (Locative), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय (conjunction)
त्रिलोचनम्Trilocana (three-eyed one, Śiva)
त्रिलोचनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या) + लोचन (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन (Singular), पुल्लिङ्ग (Masculine); बहुव्रीहि: ‘यस्य त्रीणि लोचनानि सः’