Shloka 7
ललितोपाख्याने मन्त्रतारतम्यकथनम्
Hierarchy of Mantras in the Lalitopākhyāna
Devanagari script
तेभ्यो ऽपि गिरिजामन्त्रास्तेभ्यश्चाम्नायभेदजाः / सर्वाम्नायमनुभ्यो ऽपि वाराहा मनवो वराः
Transliteration
tebhyo 'pi girijāmantrāstebhyaścāmnāyabhedajāḥ / sarvāmnāyamanubhyo 'pi vārāhā manavo varāḥ
Translation
तेभ्यः अपि गिरिजामन्त्राः, तेभ्यश्चाम्नायभेदजाः; सर्वाम्नायमनुभ्यः अपि वाराहाः मनवः वराः।
Word by Word
तेभ्यःfrom those
तेभ्यः:
अपादान (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (5th/Ablative), बहुवचनम्; सर्वनाम
अपिalso/even
अपि:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle) ‘also/even’
गिरिजामन्त्राःGirija (Parvati)-mantras
गिरिजामन्त्राः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगिरिजा + मन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (गिरिजायाः मन्त्राः)
तेभ्यःfrom those
तेभ्यः:
अपादान (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (5th/Ablative), बहुवचनम्; सर्वनाम
चand
च:
सम्बन्ध/समुच्चय (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
आम्नायभेदजाःborn from divisions of the tradition (āmnāya)
आम्नायभेदजाः:
विशेषण (Adjective of गिरिजामन्त्राः)
TypeAdjective
Rootआम्नाय + भेद + ज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; तत्पुरुष-समासः (आम्नायस्य भेदः तस्मात् जाताः)
सर्वाम्नायमनुभ्यःfrom the Manus of all āmnāyas
सर्वाम्नायमनुभ्यः:
अपादान (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Rootसर्व + आम्नाय + मनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (5th/Ablative), बहुवचनम्; तत्पुरुषः (सर्वेषु आम्नायेषु मनवः)
अपिalso/even
अपि:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle) ‘also/even’
वाराहाःVaraha-related
वाराहाः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootवाराह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; विशेषणम् (वराहसम्बन्धिनः)
मनवःManus
मनवः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्
वराःexcellent/best
वराः:
विशेषण (Adjectival predicate/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (1st/Nominative), बहुवचनम्; विशेषणम् ‘श्रेष्ठ’