Shloka 66
ललितोपाख्याने मन्त्रतारतम्यकथनम्
Hierarchy of Mantras in the Lalitopākhyāna
Devanagari script
अथ बालादिपद्मस्थद्विदलांबुजकोटरे / नीभालनीयस्तार्तीयखण्डो दुरितखण्डकः
Transliteration
atha bālādipadmasthadvidalāṃbujakoṭare / nībhālanīyastārtīyakhaṇḍo duritakhaṇḍakaḥ
Translation
अथ बालादिपद्मस्थद्विदलाम्बुजकोटरे। नीभालनीयस्तृतीयखण्डो दुरितखण्डकः॥
Word by Word
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (indeclinable: then/now)
बालादि-पद्मस्थ-द्विदल-अम्बुज-कोटरेin the cavity of the two-petalled lotus located in the bālādi-lotus
बालादि-पद्मस्थ-द्विदल-अम्बुज-कोटरे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootबालादि + पद्मस्थ + द्विदल + अम्बुज + कोटर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular); बहुपद-तत्पुरुषः—बालादि-पद्मे स्थितस्य द्विदल-अम्बुजस्य कोटरे (in the cavity of the two-petalled lotus situated in the bālādi-lotus)
नीभालनीयः(the one) of Nībhālanīya
नीभालनीयः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootनीभालनीय (प्रातिपदिक/विशेषण)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
तृतीय-खण्डःthe third section
तृतीय-खण्डः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतृतीय + खण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); कर्मधारयः—तृतीयः खण्डः (the third section)
दुरित-खण्डकःthe Durita-khaṇḍaka (sin-destroying/relating to sin section)
दुरित-खण्डकः:
Apposition (समानााधिकरण/Identifier)
TypeNoun
Rootदुरित + खण्डक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); तत्पुरुषः—दुरितस्य खण्डकः (a section concerning sin/evil)