Shloka 7
महापद्माटव्यार्घ्यस्थापनकथनम्
Establishing the Arghya in the Mahāpadmāṭavī
Devanagari script
चक्रराजरथश्रेष्ठस्तिष्ठत्युन्नतविग्रहः / नवभिः पर्वभिर्युक्तः सर्वरत्नमयाकृतिः
Transliteration
cakrarājarathaśreṣṭhastiṣṭhatyunnatavigrahaḥ / navabhiḥ parvabhiryuktaḥ sarvaratnamayākṛtiḥ
Translation
चक्रराजरथश्रेष्ठः उन्नतविग्रहः स तिष्ठति। नवभिः पर्वभिः संयुक्तः सर्वरत्नमयाकृतिः॥
Word by Word
चक्रराज-रथ-श्रेष्ठःthe best chariot of Cakrarāja
चक्रराज-रथ-श्रेष्ठः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootचक्रराज (प्रातिपदिक) + रथ (प्रातिपदिक) + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (चक्रराजस्य रथः) + तत्पुरुषः (रथेषु श्रेष्ठः)
तिष्ठतिstands/remains
तिष्ठति:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन
उन्नत-विग्रहःhaving an elevated form/structure
उन्नत-विग्रहः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootउन्नत (कृदन्त/प्रातिपदिक) + विग्रह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (उन्नतः विग्रहः यस्य)
नवभिःwith nine
नवभिः:
Karana (करण/Instrument)
TypeAdjective
Rootनवन् (प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन
पर्वभिःwith joints/sections
पर्वभिः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootपर्वन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
युक्तःjoined/connected, furnished
युक्तः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootयुज् (धातु) + क्त (कृदन्त प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (Past Passive Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सर्व-रत्न-मय-आकृतिःwhose form is made of all gems
सर्व-रत्न-मय-आकृतिः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + रत्न (प्रातिपदिक) + मय (प्रातिपदिक) + आकृति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (सर्वेषां रत्नानां मयः) + तत्पुरुषः (रत्नमयी आकृतिः)