Previous Verse
Next Verse

Shloka 64

महापद्माटव्यार्घ्यस्थापनकथनम्

Establishing the Arghya in the Mahāpadmāṭavī

अन्तरं त्रयमेतत्तु चक्रं त्रैलोक्यमोहनम् / एतस्मिञ्छक्तयो यासु ता उक्ताः प्रकटाभिधाः

antaraṃ trayametattu cakraṃ trailokyamohanam / etasmiñchaktayo yāsu tā uktāḥ prakaṭābhidhāḥ

अन्तरं त्रयमेतत्तु चक्रं त्रैलोक्यमोहनम्। एतस्मिञ्छक्तयो यासु ता उक्ताः प्रकटाभिधाः॥

अन्तरम्the interval/inner part
अन्तरम्:
कर्ता (कर्तृ)
TypeNoun
Rootअन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.)
त्रयम्threefold / a set of three
त्रयम्:
कर्ता-विशेषण (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.); संख्यावाचक-विशेषणम् ‘अन्तरम्’
एतत्this
एतत्:
कर्ता-विशेषण (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.); सर्वनाम; विशेषणम् ‘अन्तरम्/त्रयम्’
तुbut/indeed
तु:
सम्बन्ध/वाक्य-निपात
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)
चक्रम्the cakra (wheel/diagram)
चक्रम्:
समानााधिकरण (predicate/apposition)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.); apposition to ‘अन्तरम् त्रयम्’
त्रैलोक्य-मोहनम्enchanting the three worlds
त्रैलोक्य-मोहनम्:
कर्ता-विशेषण (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रैलोक्य (प्रातिपदिक) + मोहन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), प्रथमा (Nom. 1), एकवचन (sg.); तत्पुरुष—त्रैलोक्यस्य मोहनम्; विशेषणम् ‘चक्रम्’
एतस्मिन्in this
एतस्मिन्:
अधिकरण (अधिकरण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (n.), सप्तमी (Loc. 7), एकवचन (sg.)
शक्तयःpowers (śaktis)
शक्तयः:
कर्ता (कर्तृ)
TypeNoun
Rootशक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom. 1), बहुवचन (pl.)
यासुin which (among whom)
यासु:
अधिकरण (अधिकरण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), सप्तमी (Loc. 7), बहुवचन (pl.); सम्बन्धक-यत् (relative pronoun) referring to ‘शक्तयः’
ताःthose (they)
ताः:
कर्ता (कर्तृ)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom. 1), बहुवचन (pl.); तद्-प्रत्यय (correlative)
उक्ताःare called/said
उक्ताः:
क्रिया (कर्मणि-प्रयोग)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formकृदन्त—क्त (past passive participle) from √वच्; स्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom. 1), बहुवचन (pl.); कर्मणि—‘are said/called’
प्रकट-अभिधाःhaving manifest names
प्रकट-अभिधाः:
कर्ता-विशेषण (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रकट (प्रातिपदिक) + अभिधा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (f.), प्रथमा (Nom. 1), बहुवचन (pl.); कर्मधारय—प्रकटाः अभिधाः यस्याः/यासाम्; विशेषणम् ‘ताः (शक्तयः)’