Shloka 105
Śrīpura-Nirmāṇa-Prastāva (Inquiry into Śrīpura and its Construction) / “The Proposal to Build Śrīpura”
Devanagari script
मातङ्गकन्यका हृद्याः कोटीनामपि कोटिशः / लघुश्यामा महाश्यामामातङ्गी वृन्दसंयुताः / अङ्गशक्तित्वमापन्नाः सेवन्ते प्रियकप्रियाम्
Transliteration
mātaṅgakanyakā hṛdyāḥ koṭīnāmapi koṭiśaḥ / laghuśyāmā mahāśyāmāmātaṅgī vṛndasaṃyutāḥ / aṅgaśaktitvamāpannāḥ sevante priyakapriyām
Translation
मातङ्गकन्यका हृद्याः कोटीनामपि कोटिशः। लघुश्यामा महाश्यामा मातङ्गी वृन्दसंयुताः॥ अङ्गशक्तित्वमापन्नाः सेवन्ते प्रियकप्रियाम्॥
Word by Word
मातङ्गकन्यकाःthe Mātaṅga-maidens
मातङ्गकन्यकाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmātaṅga + kanyakā (प्रातिपदिक)
Formसमासः तत्पुरुष (षष्ठी: 'daughters of Mātaṅga/Mātaṅgī'); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
हृद्याःcharming
हृद्याः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Roothṛdya (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; 'pleasing/charming'
कोटीनाम्of crores
कोटीनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootkoṭi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन; 'of crores'
अपिeven; also
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय (particle: 'even/also')
कोटिशःin crores; countless
कोटिशः:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootkoṭiśas (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (distributive adverb) = 'in crores; by crores'
लघुश्यामाःLaghuśyāmās (a group/name)
लघुश्यामाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootlaghu + śyāmā (प्रातिपदिक)
Formसमासः कर्मधारय; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
महाश्यामामातङ्ग्यःMahāśyāmā Mātaṅgīs
महाश्यामामातङ्ग्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmahā + śyāmā + mātaṅgī (प्रातिपदिक)
Formसमासः कर्मधारय (महाश्यामा-मातङ्गी = 'the great/dark Mātaṅgī'); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
वृन्दसंयुताःaccompanied by a group
वृन्दसंयुताः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvṛnda + saṃyuta (कृत्-क्त from √yuj with sam-)
Formसमासः तत्पुरुष (तृतीया/सह: 'joined with a group'); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; PPP used adjectivally
अङ्गशक्तित्वम्bodily power; limb-strength
अङ्गशक्तित्वम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootaṅga + śaktitva (प्रातिपदिक)
Formसमासः तत्पुरुष (अङ्गस्य शक्तित्वम् = 'power of the limbs/body'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
आपन्नाःhaving attained
आपन्नाः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootā-pad (धातु) + kta (कृत्)
Formकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; 'having attained'
सेवन्तेthey serve; attend
सेवन्ते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√sev (धातु)
Formलट्-लकार (present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
प्रियकप्रियाम्Priyaka’s beloved (goddess)
प्रियकप्रियाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootpriyaka + priyā (प्रातिपदिक)
Formसमासः तत्पुरुष (प्रियकस्य प्रिया = 'beloved of Priyaka'); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन