Shloka 47
Bhaṇḍāsuraprādurbhāva
Rise and Consecration of Bhaṇḍāsura
Devanagari script
मोहितानथ तान्दृष्ट्वा भृगुपुत्रो महामतिः / भण्डासुरं समभ्येत्य निजगाद पुरोहितः
Transliteration
mohitānatha tāndṛṣṭvā bhṛguputro mahāmatiḥ / bhaṇḍāsuraṃ samabhyetya nijagāda purohitaḥ
Translation
तान् मोहितान् अथ दृष्ट्वा भृगुपुत्रो महामतिः पुरोहितः, भण्डासुरं समभ्येत्य निजगाद।
Word by Word
मोहितान्deluded
मोहितान्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Root√मुह् (धातु) + मोहित (कृदन्त, क्त)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन — accusative plural; past passive participle (क्त) qualifying ‘तान्’
अथthen
अथ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय — discourse particle (‘then/now’)
तान्them
तान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन — accusative plural (pronoun)
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/क्त्वा) — gerund; ‘having seen’
भृगुof Bhṛgu
भृगु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभृगु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन — genitive singular (in compound)
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — nominative singular; compound: भृगु-पुत्र = ‘son of Bhṛgu’
महामतिःthe great-minded one
महामतिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा + मति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — nominative singular; compound: महा-मति = ‘great-minded’
भण्डासुरम्Bhaṇḍāsura
भण्डासुरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभण्ड + असुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — accusative singular; proper name compound
समभ्येत्यhaving approached
समभ्येत्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-अभि-√इ (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/क्त्वा) — gerund; ‘having approached’
निजगादsaid, spoke
निजगाद:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि-√गद् (धातु)
Formलिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd person/प्रथम), एकवचन — 3rd singular perfect; परस्मैपद
पुरोहितःthe priest
पुरोहितः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपुरोहित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — nominative singular (apposition to subject)