Shloka 20
Lokakalpanā / The Ordering of the Worlds
Cosmogony and Earth’s Retrieval
Devanagari script
अहोरात्रेक्षणाधरो वेदाङ्गश्रुतिभूषणः / आज्यगन्धः स्रुवस्तुण्डः सामघोषस्वनो महान्
Transliteration
ahorātrekṣaṇādharo vedāṅgaśrutibhūṣaṇaḥ / ājyagandhaḥ sruvastuṇḍaḥ sāmaghoṣasvano mahān
Translation
अहोरात्रेक्षणाधरो वेदाङ्गश्रुतिभूषणः। आज्यगन्धः स्रुवस्तुण्डः सामघोषस्वनो महान्॥
Word by Word
अहोरात्र-ईक्षण-आधरःwhose support is the day-and-night observation
अहोरात्र-ईक्षण-आधरः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअहोरात्र (प्रातिपदिक) + ईक्षण (प्रातिपदिक) + आधर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः (अहोरात्रस्य ईक्षणम् आधरः यस्य)
वेदाङ्ग-श्रुति-भूषणःadorned with Vedāṅgas and Śruti
वेदाङ्ग-श्रुति-भूषणः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootवेदाङ्ग (प्रातिपदिक) + श्रुति (प्रातिपदिक) + भूषण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः (वेदाङ्गश्रुतिः भूषणम्/भूषणः)
आज्य-गन्धःhaving the scent of ghee
आज्य-गन्धः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootआज्य (प्रातिपदिक) + गन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (आज्यस्य गन्धः)
स्रुवःthe ladle (sruva)
स्रुवः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootस्रुव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तुण्डःsnout/beak; (metaph.) mouth
तुण्डः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतुण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
साम-घोष-स्वनःwhose sound is the chant of Sāman hymns
साम-घोष-स्वनः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसामन् (प्रातिपदिक) + घोष (प्रातिपदिक) + स्वन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः (साम्नां घोषः स्वनः)
महान्great
महान्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन