Shloka 89
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
ध्रुवं च कीर्त्तिमन्तं च त्वायुष्मन्तं वसुं तथा / उत्तानपादो ऽजनयत्कन्ये द्वे च शुचिस्मिते
Transliteration
dhruvaṃ ca kīrttimantaṃ ca tvāyuṣmantaṃ vasuṃ tathā / uttānapādo 'janayatkanye dve ca śucismite
Translation
ध्रुवं च कीर्तिमन्तं च त्वायुष्मन्तं वसुं तथा; उत्तानपादोऽजनयत् कन्ये द्वे च शुचिस्मिते।
Word by Word
ध्रुवम्Dhruva (as object)
ध्रुवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootध्रुव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
कीर्त्तिमन्तम्Kīrtimant (proper name)
कीर्त्तिमन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकीर्त्तिमन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
तुalso/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (contrastive particle)
आयुष्मन्तम्Āyuṣmant (proper name)
आयुष्मन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआयुष्मन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
वसुम्Vasu (proper name)
वसुम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण (adverb)
उत्तानपादःUttānapāda (proper name)
उत्तानपादः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootउत्तान (प्रातिपदिक) + पाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (उत्तानस्य पादः)
अजनयत्begot/produced
अजनयत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√जन् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
कन्येtwo daughters
कन्ये:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), द्विवचन
द्वेtwo
द्वे:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootद्वि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन; संख्यावाचक विशेषण
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
शुचिस्मितेŚucismitā (two girls named Śucismitā)
शुचिस्मिते:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootशुचि (प्रातिपदिक) + स्मित (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), द्विवचन; कर्मधारय-समास; (द्वे) कन्ये—नाम्नी