Shloka 6
मन्वन्तरानुक्रमवर्णनम् (Enumeration of Manvantara Cycles) — with focus on Svārociṣa Manvantara
Devanagari script
मन्वन्तरं मया वो ऽध्य क्रान्तं स्वायंभुवस्य ह / अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि मनाः स्वारोचिषस्य ह
Transliteration
manvantaraṃ mayā vo 'dhya krāntaṃ svāyaṃbhuvasya ha / ata ūrdhvaṃ pravakṣyāmi manāḥ svārociṣasya ha
Translation
मन्वन्तरं मया वोऽद्य क्रान्तं स्वायम्भुवस्य ह। अत ऊर्ध्वं प्रवक्ष्यामि मनः स्वारोचिषस्य ह॥
Word by Word
manvantaramthe manvantara (period of a Manu)
manvantaram:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootmanu + antara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (manu-antara = period of a Manu)
mayāby me
mayā:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
vaḥto you (all)
vaḥ:
Sampradana (सम्प्रदान/Recipient)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम; चतुर्थी/षष्ठी बहुवचन-रूप (to you/of you) — अत्र सम्प्रदानार्थे
adhyatoday/now
adhya:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootadhya (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (today/now)
krāntamcovered/related (already)
krāntam:
Predicate (विधेय)
TypeAdjective
Rootkram (धातु) + kta (कृत्)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (gone through/covered)
svāyaṃbhuvasyaof Svāyaṃbhuva
svāyaṃbhuvasya:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootsvāyaṃbhuva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
haindeed
ha:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootha (अव्यय)
Formअव्यय; स्मरण/वृत्तान्तसूचक निपात (indeed/forsooth)
ataḥthereafter/then
ataḥ:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootatas (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थ/अनुक्रम (thereafter/therefore)
ūrdhvamfurther/onwards
ūrdhvam:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootūrdhva (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् अव्ययप्रयोग; दिशावाचक/कालवाचक (upwards/further on)
pravakṣyāmiI shall explain
pravakṣyāmi:
Karta (कर्ता/Subject: speaker)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलृट् (Simple Future), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग-प्र (pra-vakṣyāmi)
manuḥManu
manuḥ:
Karma (कर्म/Object: topic to be explained)
TypeNoun
Rootmanu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (पाठे: manāḥ इति दृश्यते—अत्र manuḥ इत्यर्थे)
svārociṣasyaof Svārociṣa
svārociṣasya:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootsvārociṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
haindeed
ha:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootha (अव्यय)
Formअव्यय; निपात