Previous Verse
Next Verse

Shloka 141

व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages

तनैव तत्कृतं कृत्यं कर्त्तॄणां प्रतिभाति वै / विरिक्तं चातिरिक्तं च ज्ञानाज्ञानेप्रियाप्रिये

tanaiva tatkṛtaṃ kṛtyaṃ karttṝṇāṃ pratibhāti vai / viriktaṃ cātiriktaṃ ca jñānājñānepriyāpriye

तनेव तत्कृतं कृत्यं कर्तॄणां प्रतिभाति वै; विरिक्तं चातिरिक्तं च ज्ञानाज्ञाने प्रियाप्रिये।

tenaby him/that
tena:
Karana (करण)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
evaindeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formनिपात (emphasis)
tat-kṛtamdone by him
tat-kṛtam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Roottad (प्रातिपदिक) + √kṛ (धातु) > kṛta (कृदन्त)
Formतत्पुरुष-समास (तद्-कृतम् = by him done), PPP; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
kṛtyamthe task/duty
kṛtyam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkṛtya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘that which is to be done/duty’
kartṝṇāmof the doers/agents
kartṝṇām:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootkartṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (genitive), बहुवचन
pratibhātiappears, seems
pratibhāti:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootprati-√bhā (धातु)
Formलट्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
vaiindeed
vai:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formनिपात
viriktamdevoid, empty
viriktam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootvi-√ric (धातु) > virikta (कृदन्त)
FormPPP, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय
atiriktamexcess, additional
atiriktam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootati-√ric (धातु) > atirikta (कृदन्त)
FormPPP, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय
jñānein knowledge
jñāne:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootjñāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (locative), एकवचन
ajñānein ignorance
ajñāne:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootajñāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
priyein the pleasant
priye:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootpriya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन (द्वन्द्व-समुच्चयार्थे युग्म-निर्देशः)
apriyein the unpleasant
apriye:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootapriya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन