Shloka 49
Devanagari script
तैरेव तु प्रसंख्यातमतीतानागतेष्विह / सन्वन्तरेषु सर्वेषु लक्षणं जातवेदसाम्
Transliteration
taireva tu prasaṃkhyātamatītānāgateṣviha / sanvantareṣu sarveṣu lakṣaṇaṃ jātavedasām
Translation
तैरेव तु प्रसंख्यातं अतीतानागतेष्विह सर्वेषु मन्वन्तरेषु जातवेदसां लक्षणं निर्दिष्टम्।
Word by Word
तैःby them
तैः:
करण (Instrument)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया (करण) बहुवचनम्; Pronoun, Masculine, Instrumental (3rd), Plural
एवindeed/only
एव:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphasis)
तुbut/and
तु:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (adversative/contrastive particle)
प्रसङ्ख्यातम्enumerated/fully counted
प्रसङ्ख्यातम्:
विशेषण (Adjectival predicate)
TypeAdjective
Rootप्र-सम्-ख्या (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; Past passive participle, Neuter, Nom/Acc Singular
अतीत-अनागतेषुin the past and future
अतीत-अनागतेषु:
अधिकरण (Locative)
TypeAdjective
Rootअतीत (प्रातिपदिक) + अनागत (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास; सप्तमी बहुवचनम्; Locative (7th) Plural; (in) past and future (times)
इहhere
इह:
अधिकरण (Adverbial locative)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
सन्-वन्तरेषुin the manvantaras
सन्-वन्तरेषु:
अधिकरण (Locative)
TypeNoun
Rootसन् (प्रातिपदिक) + अन्तर (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (सन् + अन्तर); सप्तमी बहुवचनम्; Locative (7th) Plural
सर्वेषुin all
सर्वेषु:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गे सप्तमी बहुवचनम्; Locative (7th) Plural
लक्षणम्characteristic/mark
लक्षणम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootलक्षण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; Neuter, Nom/Acc Singular
जातवेदसाम्of the Jātavedas (Agni-fires)
जातवेदसाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootजातवेदस् (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (जात + वेदस्); षष्ठी बहुवचनम्; Genitive (6th) Plural