Shloka 151
Viṣṇu-māhātmya-varṇana & Vamśa-prasaṅga
Genealogical Continuation
Devanagari script
अग्निमित्रो नृपश्चाष्टौ भविष्यति समा नृपः / भविता चापि सुज्येष्टः सप्त वर्षाणि वै ततः
Transliteration
agnimitro nṛpaścāṣṭau bhaviṣyati samā nṛpaḥ / bhavitā cāpi sujyeṣṭaḥ sapta varṣāṇi vai tataḥ
Translation
अग्निमित्रो नृपः अष्टौ समाः राज्यं करिष्यति। ततः सुज्येष्ठोऽपि वै सप्त वर्षाणि भविष्यति॥
Word by Word
अग्निमित्रःAgnimitra (king)
अग्निमित्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअग्निमित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—अग्नि+मित्र (षष्ठी-तत्पुरुषः/‘अग्नेः मित्रम्’)
नृपःking
नृपः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
अष्टौeight
अष्टौ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअष्टन् (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
Formसंख्याविशेषण; पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, द्विवचन (numeral ‘eight’; here used with ‘समाः’ understood)
भविष्यतिwill be / will reign
भविष्यति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
समाःyears
समाः:
Kala-adhikarana (कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootसम (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; ‘years’ (समाः = वर्षाणि)
नृपःthe king
नृपः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; पुनरुक्त्या विशेषणार्थ-समर्थनम्
भविताwill be / will become
भविता:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद; वैदिक/पुराण-प्रयोगे ‘भविता’ इति रूपम्
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अप्यर्थ (also/even)
सुज्येष्ठःSujyeṣṭha (name)
सुज्येष्ठः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसु+ज्येष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—सु (उपसर्गसदृश-पूर्वपद) + ज्येष्ठ (श्रेष्ठ/ज्येष्ठ) कर्मधारयः
सप्तseven
सप्त:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसप्तन् (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
Formसंख्याविशेषण; अव्ययवत् प्रयोगः (indeclinable-like numeral)
वर्षाणिyears (duration)
वर्षाणि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवर्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; कालपरिमाणम्
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक/खल्वर्थक-अव्यय (emphatic particle)
ततःthereafter
ततः:
Desha-kala-adhikarana (देश-कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अपादान/कालार्थक (then/thereafter)