Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 117
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
यक्षाणां तु जनित्री त्वं इत्यूचुस्तां क्रतुस्थलाम् / जगाम सह पुत्रेण ततो यक्षः स्वमालयम्
Transliteration
yakṣāṇāṃ tu janitrī tvaṃ ityūcustāṃ kratusthalām / jagāma saha putreṇa tato yakṣaḥ svamālayam
Translation
“यक्षाणां जनित्री त्वम्” इत्यूचुस्तां क्रतुस्थलाम्। ततः स यक्षः पुत्रेण सह स्वमालयं जगाम॥
Word by Word
यक्षाणाम्of the yakṣas
यक्षाणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/genitive)
TypeNoun
Rootयक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधार्थक
जनित्रीmother/progenitress
जनित्री:
Pratijna/Predicate (विधेय)
TypeNoun
Rootजनित्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरणसूचक
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
ताम्to her / her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
क्रतुस्थलाम्Kratusthalā (name/epithet)
क्रतुस्थलाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootक्रतु-स्थल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘(she) whose place is the sacrifice / sacrificial ground’ (proper epithet/name)
जगामwent
जगाम:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√गम् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
सहwith
सह:
Sahakaraka (सहकारक)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक उपपद (with)
पुत्रेणwith (her) son
पुत्रेण:
Sahakaraka (सहकारक)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/अपादानार्थे (then/from there)
यक्षःthe yakṣa
यक्षः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
स्वम्his own
स्वम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
आलयम्abode
आलयम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआलय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन