Shloka 6
Yadu-vaṃśa and the Haihaya Line: From Yadu to Kārtavīrya Arjuna
Devanagari script
आसीन्महिष्मतः पुत्रो भद्रमेनः प्रतापवान् / वाराणस्यधिपो राजा कथितः पूर्व एव हि
Transliteration
āsīnmahiṣmataḥ putro bhadramenaḥ pratāpavān / vārāṇasyadhipo rājā kathitaḥ pūrva eva hi
Translation
आसीन्महिष्मतः पुत्रो भद्रमेनः प्रतापवान्। स एव वाराणस्यधिपो राजा पूर्वमेव कथितः॥
Word by Word
आसीत्was
आसीत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकारस्य लुङ् (Imperfect/अद्यतनभूत), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular)
महिष्मतःof Mahiṣmat
महिष्मतः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootमहिष्मत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (Genitive/6th), एकवचन
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन
भद्रमेनःBhadrameṇa
भद्रमेनः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootभद्रमेन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (apposition to पुत्रः)
प्रतापवान्mighty, valorous
प्रतापवान्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रतापवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (qualifier) of भद्रमेनः
वाराणस्यof Vārāṇasī
वाराणस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootवाराणसी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
अधिपःlord
अधिपः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअधिप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
राजाking
राजा:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (apposition to अधिपः)
कथितःwas said/mentioned
कथितः:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootकथ् (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle/क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive sense)
पूर्वःearlier, previously
पूर्वः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण of (राजा/अधिपः) in sense 'earlier'
एवindeed, just
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphatic)
हिfor, indeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle), हेत्वर्थ/निश्चयार्थ (for/indeed)