Shloka 59
गङ्गानयनम् (Gaṅgānayana) — “The Bringing/Leading of the Gaṅgā”
Devanagari script
प्रसीद जय रामेति तुष्टुवुर्मुनयो ऽखिलाः / ततो ऽस्त्राग्निस्फुरद्धूमपटलैः शकलीकृतम्
Transliteration
prasīda jaya rāmeti tuṣṭuvurmunayo 'khilāḥ / tato 'strāgnisphuraddhūmapaṭalaiḥ śakalīkṛtam
Translation
प्रसीद, जय रामेति—इति सर्वे मुनयः स्तुतिं चक्रुः। ततः शस्त्राग्निस्फुरद्धूमपटलैः सर्वं तत्र शकलीकृतमभवत्॥
Word by Word
प्रसीदbe pleased
प्रसीद:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रसद् (धातु)
Formलोट् (Imperative/आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
जयbe victorious / win
जय:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootजि (धातु)
Formलोट् (Imperative/आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
रामO Rama
राम:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), सम्बोधन (Vocative/सम्बोधन), एकवचन (Singular)
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्तिसूचक अव्यय (quotative particle)
तुष्टुवुःpraised
तुष्टुवुः:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्तु (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन (Plural), परस्मैपद
मुनयःsages
मुनयः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nominative/1st), बहुवचन (Plural)
अखिलाःall
अखिलाः:
Karta-anvaya (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootअखिल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (Nominative/1st), बहुवचन (Plural); विशेषण (qualifier) मुनयः
ततःthen
ततः:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय (indeclinable adverb)
अस्त्राग्नि-स्फुरद्-धूम-पटलैःby masses of smoke flashing from weapon-fire
अस्त्राग्नि-स्फुरद्-धूम-पटलैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootअस्त्र (प्रातिपदिक) + अग्नि (प्रातिपदिक) + स्फुरत् (कृदन्त, √स्फुर्) + धूम (प्रातिपदिक) + पटल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), तृतीया (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural); समासः—अस्त्राग्निः (षष्ठी/तत्पुरुष) + स्फुरद्धूमः (कर्मधारय/तत्पुरुष) + पटलम्; तृतीया बहुवचन
शकलीकृतम्broken into pieces
शकलीकृतम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootशकलीकृत (कृदन्त; √कृ + शकली (प्रातिपदिक))
Formभूतकृदन्त (Past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन (Singular)