Shloka 12
Jayā-devāḥ Mantraśarīratvaṃ, Vairāgya, and Brahmā’s Śāpa
The Jayas’ Refusal of Progeny
Devanagari script
तस्माद्यूयमिहावृत्तिं सप्तकृत्वो ह्यवाप्स्यथ / ते शप्ता ब्रह्मणा देवा जयास्तं वै प्रसादयन्
Transliteration
tasmādyūyamihāvṛttiṃ saptakṛtvo hyavāpsyatha / te śaptā brahmaṇā devā jayāstaṃ vai prasādayan
Translation
तस्मादिह यूयं सप्तकृत्वोऽवृत्तिं प्राप्स्यथ। ब्रह्मणा शप्ताः ते देवा जयाः तं प्रसादयन्॥
Word by Word
तस्मात्therefore; from that (reason)
तस्मात्:
अपादान/हेतु (Apādāna/Hetu)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (Ablative), एकवचन; सर्वनाम
यूयम्you (all)
यूयम्:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
इहhere
इह:
देशाधिकरण (Deśa-adhikaraṇa)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (adverb of place)
आवृत्तिम्return; repetition; cycle
आवृत्तिम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootआवृत्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन
सप्तकृत्वःseven times
सप्तकृत्वः:
क्रियाविशेषण (Adverbial modifier)
TypeIndeclinable
Rootसप्तन् (प्रातिपदिक) + कृत्वस् (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formद्विगु-समास (numerical compound) अव्ययवत् प्रयोग; क्रियाविशेषण (adverbial)
हिindeed
हि:
निपातार्थ (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
अवाप्स्यथyou will obtain
अवाप्स्यथ:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootअव√आप् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), मध्यमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
तेthey
ते:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (Nominative), बहुवचन; सर्वनाम
शप्ताः(having been) cursed
शप्ताः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeVerb
Rootशप् (धातु) + क्त (कृत्प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past participle), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘cursed’
ब्रह्मणाby Brahmā
ब्रह्मणा:
कर्ता (Agent in passive)/करण (Karaṇa)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, तृतीया (Instrumental), एकवचन
देवाःgods
देवाः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
जयाःthe Jaya-s (named Jaya)
जयाः:
कर्ता (Kartā/Subject)
TypeNoun
Rootजय (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषनाम (proper epithet/name)
तम्him
तम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootतद् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, द्वितीया (Accusative), एकवचन; सर्वनाम
वैindeed
वै:
निपातार्थ (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
प्रसादयन्propitiating; pleasing
प्रसादयन्:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootप्र√सद् (धातु) + णिच् (causative) + शतृ (कृत्प्रत्यय)
Formणिजन्त (causative) + शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present participle), पुल्लिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन