Shloka 87
Prajāpati-vaṃśānukīrtana — Genealogical Enumeration of Progenitors
Dharma’s Line and the Sādhyas
Devanagari script
सृजत्यथानुगृह्णाति तथा संहरति प्रजाः / एवमेताः स्मृतास्तिस्रस्तनवो हि स्वयंभुवः
Transliteration
sṛjatyathānugṛhṇāti tathā saṃharati prajāḥ / evametāḥ smṛtāstisrastanavo hi svayaṃbhuvaḥ
Translation
सृजति चानुगृह्णाति तथा संहरति प्रजाः; एवं तिस्रस्तनवः स्वयंभुवः स्मृताः।
Word by Word
सृजतिcreates
सृजति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसृज् (धातु)
Formलट् (Present/लट्), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
अथthen
अथ:
Particle (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/समुच्चय (then/and)
अनुगृह्णातिfavors/grants grace
अनुगृह्णाति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअनु + ग्रह् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; उपसर्ग: अनु
तथाlikewise
तथा:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (adverb of manner)
संहरतिwithdraws/destroys
संहरति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + हृ (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; उपसर्ग: सम्
प्रजाःcreatures/progeny
प्रजाः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootप्रजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन
एवम्thus
एवम्:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकार/उपसंहार (thus)
एताःthese (f.)
एताः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
स्मृताःare remembered/are said
स्मृताः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle/क्त); स्त्रीलिङ्गे प्रथमा बहुवचन (एताः इति सह)
तिस्रःthree
तिस्रः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तनवःforms
तनवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतनु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
हिindeed
हि:
Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic/causal particle)
स्वयंभुवःof the Self-born (Brahmā)
स्वयंभुवः:
Shashthi-Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootस्वयंभू (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सम्बन्ध (genitive)