Shloka 5
रामस्य हिमवद्गमनम्
Rama’s Journey to Himavat
Devanagari script
सो ऽतीत्य विविधान्देशान्पर्वतान्सरितस्तथा / वनानि मुनिमुख्यानामावासांश्चात्यगाच्छनैः
Transliteration
so 'tītya vividhāndeśānparvatānsaritastathā / vanāni munimukhyānāmāvāsāṃścātyagācchanaiḥ
Translation
स अतीत्य विविधान् देशान् पर्वतान् सरितस्तथा । वनानि मुनिमुख्यानामावासांश्चात्यगाच्छनैः ॥
Word by Word
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
atītyahaving passed beyond
atītya:
Kriyā (क्रिया; prior action)
TypeVerb
Rootati√i (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive), पूर्वकालिक क्रिया
vividhānvarious
vividhān:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootvividha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन; विशेषण (देशान्)
deśānregions, countries
deśān:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdeśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन
parvatānmountains
parvatān:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootparvata (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन
saritaḥrivers
saritaḥ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootsarit (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन (वैकल्पिक रूप; सरितः = सरित्-शब्दस्य द्वितीया बहुवचन)
tathāalso, likewise
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formसमुच्चय/क्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)
vanāniforests
vanāni:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन
muni-mukhyānāmof the chief sages
muni-mukhyānām:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootmuni (प्रातिपदिक) + mukhya (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कर्मधारय: मुख्याः मुनयः), पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
āvāsāndwellings, hermitages
āvāsān:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootāvāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), बहुवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
atyagātpassed by, went beyond
atyagāt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootati√gam (धातु)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
śanaiḥslowly
śanaiḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootśanaiḥ (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्यय (adverb)