Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 57
Nakṣatra-Śrāddha (Ancestral Rites Connected with Asterisms) — नक्षत्रश्राद्धम्
Devanagari script
येषु स्वर्गमवाप्नोति तत्ते प्रोक्तं ससंग्रहम् / श्रुत्वेमं श्राद्धकल्पं च न कुर्याद्यस्तु मानवः
Transliteration
yeṣu svargamavāpnoti tatte proktaṃ sasaṃgraham / śrutvemaṃ śrāddhakalpaṃ ca na kuryādyastu mānavaḥ
Translation
येषु स्वर्गम् अवाप्नोति तत्ते प्रोक्तं ससंग्रहम्; श्रुत्वेमं श्राद्धकल्पं च न कुर्याद् यस्तु मानवः।
Word by Word
येषुin which (places)
येषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/अधिकरण), बहुवचन
स्वर्गम्heaven
स्वर्गम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
अवाप्नोतिattains
अवाप्नोति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअव+आप् (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
तत्that
तत्:
Karma/Anuvāda (अनुवाद)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अनुवादक (correlative)
तेto you
ते:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी/षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; अत्र चतुर्थी (to you) अधिकयुक्ता
प्रोक्तम्told/declared
प्रोक्तम्:
Kriyā-bhāva/Predicate (विधेय)
TypeAdjective
Rootप्र+वच् (धातु) + त (कृत्)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत् इति विशेषण
स-संग्रहम्with a summary/briefly
स-संग्रहम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस (अव्यय/उपसर्गार्थक) + संग्रह (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समास; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘संग्रहम्’ इति विशेषणभावे
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive), पूर्वकालिक क्रिया
इमम्this
इमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन; श्राद्धकल्पम् इति विशेषण
श्राद्ध-कल्पम्the procedure/rule of śrāddha
श्राद्ध-कल्पम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक) + कल्प (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (श्राद्धस्य कल्पः), पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
नnot
न:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
कुर्यात्should do
कुर्यात्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
यःwho
यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन
तुbut
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषण-निपात (but/indeed)
मानवःa man/human
मानवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), एकवचन; यः इति विशेष्य