Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 17
Śrāddha-kalpa: Dāna-phala-nirdeśa
Gifts in Śrāddha and Their Fruits
Devanagari script
रसास्तमुपतिष्ठन्ति भक्ष्यं सौभाग्यमेव च / तिलानिक्षूंस्तथा श्राद्धे द्विजेभ्यः संप्रयच्छति
Transliteration
rasāstamupatiṣṭhanti bhakṣyaṃ saubhāgyameva ca / tilānikṣūṃstathā śrāddhe dvijebhyaḥ saṃprayacchati
Translation
रसाः तमुपतिष्ठन्ति भक्ष्यं सौभाग्यमेव च। श्राद्धे तिलान् इक्षूंश्च तथा द्विजेभ्यः संप्रयच्छति।
Word by Word
रसाःflavors/juices
रसाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootरस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; pronoun
उपतिष्ठन्तिattend/serve
उपतिष्ठन्ति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√स्था (धातु) उप +
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, बहुवचन, आत्मनेपद
भक्ष्यम्food to be eaten
भक्ष्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभक्ष्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; here as additional subject-like item (elliptic: ‘(he gets) food’)
सौभाग्यम्good fortune
सौभाग्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसौभाग्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; coordinated gain
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिश्चय/अवधारण-अव्यय (emphatic particle)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
तिलान्sesame seeds
तिलान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतिल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया बहुवचन
इक्षून्sugarcane
इक्षून्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootइक्षु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया बहुवचन
तथाalso
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध/adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकार/समुच्चय-अव्यय (adverb: ‘thus/also’)
श्राद्धेin śrāddha
श्राद्धे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी एकवचन
द्विजेभ्यःto the twice-born (Brahmins)
द्विजेभ्यः:
Sampradāna (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (सम्प्रदान) बहुवचन
संप्रयच्छतिgives/hand over
संप्रयच्छति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√यम् (धातु) सम्+प्र +
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद