Shloka 36
Śrāddha-kalpa: Dāna-phala, Medhya/Amedhya Dravya, and Uparāga
Eclipse) Observances (श्राद्धकल्पः—दानफल-मेध्यामेध्य-उपरागविधिः
Devanagari script
तां ये त्यजन्ति संमोहात्ते वै नग्नादयो जनाः / प्रलीयते वृषो यस्मिन्निरालंबश्च यो बृषे
Transliteration
tāṃ ye tyajanti saṃmohātte vai nagnādayo janāḥ / pralīyate vṛṣo yasminnirālaṃbaśca yo bṛṣe
Translation
तां (त्रयीं) ये संमोहात् त्यजन्ति ते वै नग्नादयो जनाः। यस्मिन् वृषः प्रलीयते, यो वृषे निरालम्बश्च (भवति)।
Word by Word
ताम्that (her/it)
ताम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
येwho (those who)
ये:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
त्यजन्तिabandon
त्यजन्ति:
Kriya (क्रिया/Verbal action)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन
संमोहात्from delusion
संमोहात्:
Hetu (हेतु/Cause)
TypeNoun
Rootसंमोह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन
तेthey
ते:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
वैindeed
वै:
Nipata (निपात/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle)
नग्नादयःnaked ones and the like
नग्नादयः:
Karta (कर्ता/Predicate nominative)
TypeNoun
Rootनग्न + आदि (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; ‘नग्न-आदि’ = naked etc.
जनाःpeople
जनाः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
प्रलीयतेdissolves, perishes
प्रलीयते:
Kriya (क्रिया/Verbal action)
TypeVerb
Rootप्र-ली (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
वृषःdharma / the bull (of righteousness)
वृषः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootवृष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
यस्मिन्in which
यस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
निरालम्बःsupportless
निरालम्बः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootनिर् + आलम्ब (प्रातिपदिक; उपसर्ग-निष्पन्न)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
चand
च:
Samucchaya (समुच्चय/Coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
यःwho
यः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
बृषेO bull (O dharma)
बृषे:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootवृष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन/सप्तमी?; रूपद्वयसम्भावना—(i) सम्बोधन एकवचन ‘हे वृष’ (vocative), (ii) सप्तमी एकवचन वैदिक/प्राकृतप्रभावित रूप; सन्दर्भतः सम्बोधन अधिक युक्तम्