Shloka 2
Pitṛgaṇa-Vibhāga (Classification of the Pitṛs) and the Śrāddha–Soma Nourishment Cycle
Devanagari script
तेषां लोकान्विसर्गं च कीर्त्तयिष्ये निबोधत / यावै दुहितरस्तेषां दौहित्राश्चेव ये स्मृताः
Transliteration
teṣāṃ lokānvisargaṃ ca kīrttayiṣye nibodhata / yāvai duhitarasteṣāṃ dauhitrāśceva ye smṛtāḥ
Translation
तेषां लोकानां विसर्गं च कीर्तयिष्ये; निबोधत। यावन्त्येव तेषां दुहितरः, तथा ये स्मृताः दौहित्राश्च।
Word by Word
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन (Plural); सर्वनाम (pronoun)
लोकान्worlds
लोकान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन (Plural)
विसर्गम्creation/emanation
विसर्गम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootविसर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन (Singular)
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय/coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
कीर्तयिष्येI shall recount
कीर्तयिष्ये:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootकीर्तय् (धातु)
Formलृट् (Future/लृट्), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन (Singular), परस्मैपद (Parasmaipada)
निबोधतunderstand; take note
निबोधत:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootनि-बुध् (धातु)
Formलोट् (Imperative/लोट्), मध्यमपुरुष (2nd person), बहुवचन (Plural), परस्मैपद (Parasmaipada)
याas many as
या:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootयावत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural); परिमाण/अवधारणार्थक (relative ‘as many as’)
वैindeed
वै:
Avadharana (अवधारण/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (particle), अवधान/निश्चयार्थ (emphatic)
दुहितरःdaughters
दुहितरः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदुहितृ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural)
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन (Plural); सर्वनाम (pronoun)
दौहित्राःgrandsons (daughter’s sons)
दौहित्राः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदौहित्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural)
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय/coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
एवjust/indeed
एव:
Avadharana (अवधारण/Restriction)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपात (particle), अवधारणार्थ (restrictive/emphatic)
येwho/which
ये:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural); सम्बन्धबोधक (relative pronoun)
स्मृताःare remembered/are said
स्मृताः:
Kriya (क्रिया/Predicative participle)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formक्त (past passive participle/कृदन्त), पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन (Plural)