Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

The Earth Laughs at World-Conquering Kings; Yuga-Dharma and the Remedy for Kali

यदा कर्मसु काम्येषु भक्तिर्यशसि देहिनाम् । तदा त्रेता रजोवृत्तिरिति जानीहि बुद्धिमन् ॥ २८ ॥

yadā karmasu kāmyeṣu bhaktir yaśasi dehinām tadā tretā rajo-vṛttir iti jānīhi buddhiman

यदा देहिनां कर्मसु काम्येषु भक्तिः स्यात्, यशसि च स्पृहा, तदा त्रेतायुगं रजोवृत्तिं प्राधान्येन विद्धि, हे बुद्धिमन्।

यदाwhen
यदा:
सम्बन्ध/कालाधिकरण (kāla-adhikaraṇa)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal indeclinable): 'when'
कर्मसुin actions
कर्मसु:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/सप्तमी), बहुवचन; अधिकरण (locative)
काम्येषुdesire-motivated
काम्येषु:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootकाम्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् कर्मसु
भक्तिःdevotion/attachment
भक्तिः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्तृपद (subject)
यशसिin fame
यशसि:
अधिकरण (Adhikaraṇa/Locative)
TypeNoun
Rootयशस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; अधिकरण (locative)
देहिनाम्of embodied beings
देहिनाम्:
सम्बन्ध (Sambandha/Genitive)
TypeNoun
Rootदेहिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/षष्ठी), बहुवचन; सम्बन्ध (genitive)
तदाthen
तदा:
सम्बन्ध/कालाधिकरण (kāla-adhikaraṇa)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय: 'then'
त्रेताTretā (age)
त्रेता:
सम्बन्ध (Predicate/Viśeṣya)
TypeNoun
Rootत्रेता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तृपद/विषय (predicate nominative)
रजः-वृत्तिःrajas-dominated disposition
रजः-वृत्तिः:
सम्बन्ध (Predicate/Viśeṣaṇa)
TypeNoun
Rootरजस् + वृत्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (rājasa-vṛttiḥ = 'activity of rajas')
इतिthus
इति:
वाक्य-सम्बन्ध (Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्तिसूचक-अव्यय (quotative particle)
जानीहिknow
जानीहि:
क्रिया (Kriyā/Verb)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपदम्
बुद्धिमन्O intelligent one
बुद्धिमन्:
सम्बोधन (Sambodhana/Vocative)
TypeNoun
Rootबुद्धिमन्त् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (8th/सम्बोधन), एकवचन; संबोधन (vocative)
P
Parīkṣit Mahārāja

FAQs

Bhagavatam 12.3.28 says that when people become attached to desire-motivated works and to fame, passion (rajas) predominates—this is characteristic of Tretā-yuga.

Parīkṣit asked about the nature of the yugas and their signs; Śukadeva answers by giving behavioral markers—how people act and what they value—so the yuga can be understood.

Use it as a mirror: reduce fame-seeking and purely desire-driven activity, and redirect effort toward sāttvika living and bhakti—service to Bhagavān without selfish motive.