Arthashastra — Sangrama, Sutra 8
Devanagari script
पञ्चधनुरनीकसंधिः पक्षकक्षोरस्यानाम् ॥ कZ_१०.५.०८ ॥
Transliteration
pañcadhanur anīkasaṃdhiḥ pakṣakakṣorasyānām
Translation
पक्षकक्षोरस्यानाम् अनीकसन्धिः पञ्चधनुरन्तरः।
Word by Word
पञ्चधनुरनीकसन्धिःthe joining/spacing of battle-lines measured as five bow-lengths
पञ्चधनुरनीकसन्धिः:
TypeNoun
Rootसन्धि
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-एकवचनम्; समासः = पञ्च-धनुः-अनीक-सन्धिः (पञ्चधनुः = परिमाणविशेषः; अनीक = सैन्यपङ्क्तिः/व्यूहः; सन्धिः = संयोग/जोड)
पक्षकक्षोरस्यानाम्of the flanks, the side-guards (covered sides), and the front (chest)
पक्षकक्षोरस्यानाम्:
TypeNoun
Rootपक्ष / कक्ष / उरस्
Formषष्ठी-बहुवचनम्; समासः = पक्ष-कक्ष-उरस् (द्वन्द्व-समासः, समाहारार्थः) + आनाम् (षष्ठी बहुवचन प्रत्ययः)
Entities Mentioned
A
anīka (battle array)P
pakṣa (wing)K
kakṣa (flank)U
urasya (front/center-front)FAQs
A prescribed interval/frontage standard at key formation segments, enabling predictable alignment and controlled reinforcement.
These are structurally distinct pressure points in battle; uniform intervals reduce weak seams and simplify command-and-control.