Sutra 18
Devanagari script
धर्मस्थः प्रदेष्टा वा हैरण्यदण्डमदण्ड्ये क्षिपति क्षेपद्विगुणमस्मै दण्डं कुर्यात् हीनातिरिक्ताष्टगुणं वा ॥ कZ_०४.९.१८ ॥
Transliteration
dharmasthaḥ pradeṣṭā vā hairaṇyadaṇḍamadaṇḍye kṣipati kṣepadviguṇamasmai daṇḍaṃ kuryāt hīnātiriktāṣṭaguṇaṃ vā
Translation
धर्मस्थः प्रदेष्टा वा हैरण्यदण्डम् अदण्ड्ये क्षिपति—क्षेपद्विगुणम् अस्मै दण्डं कुर्यात्; हीनातिरिक्ते अष्टगुणं वा।
Word by Word
धर्मस्थःthe judge / officer presiding over justice
धर्मस्थः:
TypeNoun
Rootधर्मस्थ
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
प्रदेष्टाthe pradeṣṭṛ (an appointed officer)
प्रदेष्टा:
TypeNoun
Rootप्रदेष्टृ
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक अव्यय
हैरण्यदण्डम्a monetary fine
हैरण्यदण्डम्:
TypeNoun
Rootहैरण्यदण्ड
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
अदण्ड्येin the case of one who is not punishable / not liable to a fine
अदण्ड्ये:
TypeAdjective (used substantively)
Rootअदण्ड्य
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी, एकवचन (अधिकरणे)
क्षिपतिimposes / throws (a fine)
क्षिपति:
TypeVerb
Rootक्षिप्
Formलट्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
क्षेपद्विगुणम्double the amount of the (wrongful) imposition
क्षेपद्विगुणम्:
TypeNoun/Adjective (used as measure)
Rootक्षेप-द्विगुण
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (दण्डम् विशेषयति)
अस्मैto him (i.e., to that officer)
अस्मै:
TypePronoun
Rootअस्मद्
Formचतुर्थी, एकवचन
दण्डम्a penalty
दण्डम्:
TypeNoun
Rootदण्ड
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कुर्यात्should impose / should make (i.e., should levy)
कुर्यात्:
TypeVerb
Rootकृ
Formविधिलिङ्, परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
हीनातिरिक्ताष्टगुणम्(a penalty) eightfold, for (wrongly) reducing or increasing (the due amount)
हीनातिरिक्ताष्टगुणम्:
TypeAdjective (used as measure)
Rootहीन-अतिरिक्त-अष्टगुण
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (दण्डम् विशेषयति)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक अव्यय
Entities Mentioned
D
dharmasthaP
pradeṣṭāN
non-liable citizenFAQs
To make abuse of fining power unprofitable and risk-dominant, preventing fines from becoming a revenue-by-coercion tool.