Adhyaya 356
Forms Accomplished by Unādi (affixes) — उणादिसिद्धरूपम्
व्याकरणपाठक्रमे तद्धितप्रकरणात् परं उणादिप्रत्ययानां निरूपणं प्रवर्तते। अत्र कुमारोक्त्या धातुभ्यः परतः विशेषप्रत्ययैः सिद्धशब्दरूपाणि दर्श्यन्ते—यथा उणि-प्रत्ययेन ‘कारु’ इति। ततः ‘बहुलं’ वैदिकप्रयोगेषु प्रसिद्धानां उणादिसिद्धानां रूपाणां निघण्टुवत् सूची विस्तर्यते। एकस्मिन् स्थले पाठभेदः, भिन्नसंप्रदायपाठानुसारं, निर्दिश्यते—पाठस्थैर्यस्य सीमां बोधयन्। पशु-सम्बन्धि, बान्धव, देश, द्रव्य, भावादिशब्दानां परम्परासिद्धरूपाणि प्रदत्तानि; एतत् ज्ञानं यज्ञाध्ययन-राजधर्मादिषु शुद्धभाषाप्रयोगाय अग्नेयविद्यायां धर्मोपकारकं भवति।
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.
Frequently Asked Questions
It introduces Unādi-pratyayas—suffixes applied after verbal roots—and illustrates resulting siddha (accepted/established) word-forms, emphasizing their frequent (bahula) occurrence in Vedic usage.
It reflects awareness of pāṭha-bheda (recensional variation) and flags a problematic reading as tautological; the note indicates that even proposed alternatives at that locus may not be fully convincing.
By stabilizing word-formation and meaning, it supports correct scriptural reading, accurate ritual language, and disciplined scholarship—treating linguistic mastery as a component of dharma-oriented vidyā.