Adhyaya 89
Vastu-Pratishtha & Isana-kalpaAdhyaya 895 Verses

Adhyaya 89

Teaching of the One-Principle (Ekatattva) Initiation (एकतत्त्वदीक्षाकथनम्)

अग्निर्वसिष्ठं प्रति एकतत्त्वदीक्षां संक्षेपेण कथयति, या ईशानकल्पे प्रतिष्ठाविधौ च सुगमोपायः। साधकः स्वयमेव क्रमशः सूत्रबन्धादि पूर्वकर्माणि समाप्य, कालाग्नितत्त्वादारभ्य शिवतत्त्वपर्यन्तं सर्वं तत्त्वक्रमं समेके सत्ये अन्तर्निवेशयेत्—यथा एकसूत्रेण मणयः संगृहीताः। शिवतत्त्वादिदेवतामावाह्य, पूर्वोक्तानुसारं गर्भाधानादि संस्कारान् मूलमन्त्रबलात् निर्वर्तयेत्, तथा शुल्कादिसर्वदक्षिणाप्रदानं पूर्णतायै विधीयते। अन्ते तत्त्ववातयुक्तां पूर्णां दीक्षां दत्त्वा, एकेनैव विधिना शिष्यस्य निर्वाणसिद्धिं प्रतिपादयति। उपसंहारे योजना-स्थिरत्वार्थं निर्दिष्टकुम्भैः शिवकुम्भाभिषेकः क्रियते।

Shlokas

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये निर्वाणदीक्षासमापनं नाम अष्टाशीतितमो ऽध्यायः अथोननवतितमो ऽध्यायः एकतत्त्वदीक्षाकथनं ईश्वर उवाच अथैकतात्त्विकी दीक्षा लघुत्वादुपदिश्यते सूत्रबन्धादि कुर्वीत यथायोगं निजात्मना

इत्यादिमहापुराणे आग्नेये ‘निर्वाणदीक्षासमापनं’ नामाष्टाशीतितमोऽध्यायः समाप्तः। अथोननवतितमोऽध्यायः—‘एकतत्त्वदीक्षाकथनम्’। ईश्वर उवाच—अथैकतात्त्विकी दीक्षा लघुत्वादुपदिश्यते। सूत्रबन्धादि कुर्वीत यथायोगं निजात्मना।

Verse 2

कालाग्न्यादिशिवान्तानि तत्त्वानि परभावयेत् समतत्त्वे समग्राणि सूत्रे मणिगणानिव

कालाग्न्यादिशिवान्तानि तत्त्वानि परभावयेत्। समतत्त्वे समग्राणि सूत्रे मणिगणानिव॥

Verse 3

आवाह्य शिवतत्त्वादि गर्भाधानादि पूर्ववत् मूलेन किन्तु कुर्वीत सर्वशुल्कसमर्पणं

शिवतत्त्वादिकं देवताम् आवाह्य, गर्भाधानादीनि पूर्वोक्तविधिना मूलेन मन्त्रेणैव कुर्यात्; तथा सर्वशुल्कादि यथाविधि देवतायै समर्पयेत्।

Verse 4

प्रददीत ततः पूर्णां तत्त्ववातोपगर्भितां एकयैव यया शिष्यो निर्वाणमधिगच्छति

ततः परं तत्त्ववातोपगर्भितां पूर्णां विद्यां स एकयैव विधया प्रदद्यात्, यया शिष्यः निर्वाणं समधिगच्छति।

Verse 5

योजनायै शिवे चान्यां स्थिरत्वापादनाय च दत्वा पूर्णां प्रकुर्वीत शिवकुम्भाभिषेचनं

योजनायै शिवायै चान्यां स्थिरत्वापादनाय च कुम्भां दत्त्वा, पूर्णां समर्प्य, ततः शिवकुम्भाभिषेचनं प्रकुर्वीत।

Frequently Asked Questions

Its concision and unifying method: the entire tattva-series (Kālāgni through Śiva) is contemplated as held within one equal Reality, enabling a complete transmission through a single streamlined procedure.

By framing correct preliminaries, tattva-contemplation, mūla-mantra-based rites, and Śiva-kumbha abhiṣeka as a complete initiatory transmission (pūrṇā) through which the disciple is said to attain nirvāṇa.