Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 63

Devanagari script

संहृत्य दर्शयामास स्वरूपमपरं परम् । नीलोत्पलदलप्रख्यं नीलोत्पलसुगंधिकम्

Transliteration

saṃhṛtya darśayāmāsa svarūpamaparaṃ param | nīlotpaladalaprakhyaṃ nīlotpalasugaṃdhikam

Translation

Свернув то грозное явление, она явила иной высочайший образ — подобный лепестку синего лотоса и благоуханный, как сам синий лотос.

Word by Word

• संहृत्य: having withdrawn/contracted
• संहृत्य: Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्-√हृ (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), उपसर्गः सम्; ‘having withdrawn/contracted’

• दर्शयामास: showed / caused to be seen
• दर्शयामास: Kriyā (Main verb)
• Type: Verb
• Root: √दृश् (धातु) + णिच् (causative)
• Form: लिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; णिजन्त-प्रयोगः (causative)

• स्वरूपम्: (his/her) own form
• स्वरूपम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्वरूप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचनम्

• अपरम्: another
• अपरम्: Viśeṣaṇa (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: अपर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying स्वरूपम्)

• परम्: supreme
• परम्: Viśeṣaṇa (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying स्वरूपम्)

• नीलोत्पलदलप्रख्यम्: resembling a blue-lotus petal
• नीलोत्पलदलप्रख्यम्: Viśeṣaṇa (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: नील-उत्पल-दल-प्रख्य (प्रातिपदिक); नील (adj) + उत्पल (noun) + दल (noun) + प्रख्य (adj)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying स्वरूपम्); समासः—षष्ठी/तत्पुरुषः: ‘नीलोत्पलस्य दलवत् प्रख्यम्’

• नीलोत्पलसुगंधिकम्: fragrant like a blue lotus
• नीलोत्पलसुगंधिकम्: Viśeṣaṇa (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: नील-उत्पल-सुगन्धिक (प्रातिपदिक); नील (adj) + उत्पल (noun) + सुगन्धिक (adj)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying स्वरूपम्); समासः—तत्पुरुषः: ‘नीलोत्पलवत् सुगन्धि’

Speaker

Narrator (Purāṇic narrator in Prabhāsa Khaṇḍa context; traditionally Sūta/Lomaharṣaṇa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Naimiṣāraṇya ṛṣis (frame)

Visual Art Cues

Scene: Devī withdraws the prior awe-form and reveals a supreme, serene form: complexion like a blue-lotus petal, carrying the fragrance of the blue lotus; the scene feels cool, moonlit, and pacifying.

Characters & Entities

• Devī (Pārvatī)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Divine adapts revelation: the same supreme reality can appear in a soothing, approachable form for devotees.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Vastrāpatha-kṣetra in Prabhāsa, where Devī’s form is described as part of the site’s sacred narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a descriptive darśana passage.