Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 87

योजनैर्बहुभिस्तिष्ठन्गोमतीति च यो वदेत् । चांद्रायणसहस्रस्य फलमाप्नोति यत्नतः

yojanairbahubhistiṣṭhangomatīti ca yo vadet | cāṃdrāyaṇasahasrasya phalamāpnoti yatnataḥ

Даже стоя на расстоянии многих йоджан, тот, кто произнесёт «Гомати», с усердием обретает плод тысячи обетов Чандраяны (Cāndrāyaṇa).

योजनैःby many yojanas (at a distance of yojanas)
योजनैः:
Karana (Measure/Means—करण)
TypeNoun
Rootयोजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
बहुभिःmany
बहुभिः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; ‘योजनैः’ इत्यस्य विशेषणम्
तिष्ठन्standing / remaining
तिष्ठन्:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeVerb
Root√स्था (धातु; तिष्ठति—स्थितौ)
Formवर्तमान कृदन्त (शतृ/Present active participle), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन, पुल्लिङ्ग; कर्तरि प्रयोगः
गोमतीति“Gomati” (thus)
गोमतीति:
Vacana-prayoga (Quotation marker/उद्धरण)
TypeIndeclinable
Rootगोमती (प्रातिपदिक) + इति (अव्यय)
Form‘इति’ इत्युक्तिपर्यवसान-अव्यय (quotative particle); ‘गोमती’ शब्दस्य उद्धरणम्
and
:
Samuccaya (Coordination/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन, सम्बन्धवाचक-सर्वनाम (relative pronoun)
वदेत्should say / utters
वदेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वद् (धातु; वचने)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
चन्द्रायणसहस्रस्यof a thousand Cāndrāyaṇa (penances)
चन्द्रायणसहस्रस्य:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootचन्द्रायण (प्रातिपदिक) + सहस्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; समासः—चन्द्रायणानां सहस्रम् (a thousand Cāndrāyaṇa vows)
फलम्the fruit (result)
फलम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
आप्नोतिattains
आप्नोति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√आप् (धातु; प्राप्तौ)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
यत्नतःwith effort
यत्नतः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयत्न (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb): यत्नतः = यत्नेन/प्रयत्नात् (with effort)

Skanda (deduced: Prabhāsa-khaṇḍa, Dvārakā-māhātmya narration style)

Tirtha: Gomatī-nāma (name of the tīrtha)

Type: kshetra

Scene: A traveler halted far from the coast folds hands and utters ‘Gomatī’; a luminous syllable-stream travels across yojanas to the shining river at Dvārakā, where the water responds with a radiant ripple, signifying received devotion.

G
Gomatī
C
Cāndrāyaṇa

FAQs

Remembrance and reverent utterance of a sacred tīrtha’s name can yield immense merit, emphasizing accessible dharma.

The Gomati river, famed in Dvārakā’s sacred landscape.

Nāma-ucchāraṇa (uttering the name) ‘Gomati’ is presented as a potent devotional act, equated to many Cāndrāyaṇa vows.