Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 29

Devanagari script

जानन्नपि च दैत्येंद्र गुरुणापि निवारितः । विष्णवेऽपि महीं प्रादास्त्वया किं विस्मृतं महत्

Transliteration

jānannapi ca daityeṃdra guruṇāpi nivāritaḥ | viṣṇave'pi mahīṃ prādāstvayā kiṃ vismṛtaṃ mahat

Translation

О владыка дайтьев! Хотя ты знал последствия и гуру удерживал тебя, ты всё же отдал землю Вишну — неужели ты забыл свой великий обет?

Word by Word

• जानन्: knowing
• जानन्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: ज्ञा (धातु) + शतृ (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकाले कर्तरि कृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘knowing’

• अपि: even
• अपि: Sambandha (Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (even/also)

• च: and
• च: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• दैत्येन्द्र: O lord of the Daityas
• दैत्येन्द्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: दैत्य + इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन; ‘दैत्यानाम् इन्द्रः’

• गुरुणा: by the teacher
• गुरुणा: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: गुरु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3/करण), एकवचन

• अपि: even
• अपि: Sambandha (Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (even/also)

• निवारितः: restrained
• निवारितः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: नि + वार् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘restrained/forbidden’

• विष्णवे: to Vishnu
• विष्णवे: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: विष्णु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी (4/सम्प्रदान), एकवचन

• अपि: even
• अपि: Sambandha (Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: निपात (also/even)

• महीम्: the earth
• महीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मही (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

• प्रादाः: you gave
• प्रादाः: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + दा (धातु)
• Form: लिट्-लकार (perfect), मध्यमपुरुष, एकवचन

• त्वया: by you
• त्वया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: त्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: त्रिलिङ्ग, तृतीया (3/करण), एकवचन

• किम्: what?
• किम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; प्रश्नवाचक

• विस्मृतम्: forgotten
• विस्मृतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: वि + स्मृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; ‘forgotten’

• महत्: great, important
• महत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; विशेषण (किम्/विस्मृतम्)

Speaker

Garuḍa (as implied by continuation from the prior verse)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra (contextual)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Frame-audience (contextual)

Visual Art Cues

Scene: Garuḍa reminds Bali of the moment he gave the earth to Viṣṇu despite Śukra’s restraint; the scene evokes memory—Bali’s earlier grandeur contrasted with present trial.

Characters & Entities

• Bali
• Viṣṇu
• Śukra (guru implied)
• Daityas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Once a vow of dāna is given, dharma demands steadfastness even under pressure from advisors or fear of loss.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kedārakṣetra’s section frames the teaching, using Purāṇic narrative to reinforce dharma for pilgrims and householders.

What ritualistic prescription is mentioned?

The implied prescription is dāna (charitable gifting) and satya (truthfulness) in fulfilling promised gifts.