Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 84

Devanagari script

निशम्य वचनं तेषां देवानां भुनिरब्रवीत् । किमर्थ मागताः सर्वे वदध्वं तत्सुरोत्तमाः

Transliteration

niśamya vacanaṃ teṣāṃ devānāṃ bhunirabravīt | kimartha māgatāḥ sarve vadadhvaṃ tatsurottamāḥ

Translation

Выслушав слова дэвов, мудрец сказал: «С какой целью вы все пришли? Скажите мне, о лучшие среди богов».

Word by Word

• निशम्य: having heard
• निशम्य: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Verb
• Root: ni-√śam (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (Gerund), ‘having heard/listened’

• वचनम्: words
• वचनम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: vacana (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• तेषाम्: of them
• तेषाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), बहुवचनम्

• देवानाम्: of the gods
• देवानाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: deva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्

• भुनिः: the sage (Bhuni)
• भुनिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: bhuni (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (ऋषि-नाम; पाठभेदे ‘मुनिः’)

• अब्रवीत्: said
• अब्रवीत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √brū (धातु)
• Form: लङ्-लकारः (Imperfect/Past), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्

• किम्: what
• किम्: Visheshana (Interrogative qualifier)
• Type: Noun
• Root: kim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (प्रश्नार्थक)

• अर्थम्: purpose/reason
• अर्थम्: Hetu/Prayojana (Purpose/हेतु)
• Type: Noun
• Root: artha (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• आगताः: have come
• आगताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: ā-√gam (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (Past participle), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• सर्वे: all
• सर्वे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: sarva (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

• वदध्वम्: tell/speak
• वदध्वम्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √vad (धातु)
• Form: लोट्-लकारः (Imperative), मध्यमपुरुषः (2nd), बहुवचनम्, आत्मनेपदम्

• तत्: those
• तत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: tad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम् (समासपूर्वपद-रूपेण)

• सुरोत्तमाः: O best of gods
• सुरोत्तमाः: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: sura (प्रातिपदिक) + uttama (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी/तत्पुरुष-प्रायः (श्रेष्ठाः सुरेषु), पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्

Speaker

Dadhīci

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Implied śrotṛ community

Visual Art Cues

Scene: Dadhīci, calm and authoritative, raises a hand in inquiry while devas stand respectfully; the hermitage is quiet, with a sacrificial fire and Himalayan backdrop.

Characters & Entities

• Dadhīci
• Devas

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even when revered, a dharmic sage proceeds through clear inquiry—purpose is to be stated before action is taken.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Kedārakhaṇḍa hermitage becomes the setting for divine-sage dialogue, marking it as a spiritually significant locale.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.