Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 142

वेणुकुन्तादिनिगडमुद्गरांऽकुशताडनम् । भारोद्वहनसंक्लेशं शिक्षायुद्धादिपीडनम्

veṇukuntādinigaḍamudgarāṃ'kuśatāḍanam | bhārodvahanasaṃkleśaṃ śikṣāyuddhādipīḍanam

Есть оковы из бамбука, копий и подобного; побои дубинами и крюками; мука от ношения тяжких грузов; и истязание дрессировкой, войной и иными испытаниями.

veṇubamboo (cane)
veṇu:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootveṇu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (bamboo; stem in compound)
kuntaspear
kunta:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkunta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (spear; stem in compound)
ādiand the like
ādi:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootādi (अव्यय)
Formअव्यय (आद्यार्थे “etc.”)
nigaḍashackle
nigaḍa:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootnigaḍa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (shackle; stem in compound)
mudgarahammer/club
mudgara:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmudgara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (hammer/club; stem in compound)
aṃkuśahook/goad
aṃkuśa:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootaṃkuśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (hook/goad; stem in compound)
tāḍanambeating
tāḍanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottāḍana (प्रातिपदिक; √tāḍ ताड् (धातु) + ल्युट्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (beating)
veṇukuntādinigaḍamudgarāṃkuśatāḍanambeating with bamboo, spear, shackles, hammer, hook, etc.
veṇukuntādinigaḍamudgarāṃkuśatāḍanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootveṇu+kunta+ādi+nigaḍa+mudgara+aṃkuśa+tāḍana (प्रातिपदिकसमूह)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; करण-तत्पुरुष (veṇu-kunta-ādi-nigaḍa-mudgara-aṃkuśaiḥ tāḍanam)
bhāraburden
bhāra:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootbhāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (burden; stem in compound)
udvahanacarrying
udvahana:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootudvahana (प्रातिपदिक; ud+√vah वह् (धातु) + ल्युट्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (carrying)
saṃkleśamaffliction
saṃkleśam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootsaṃkleśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (affliction)
bhārodvahanasaṃkleśamaffliction of carrying burdens
bhārodvahanasaṃkleśam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootbhāra+udvahana+saṃkleśa (प्रातिपदिकसमूह)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (bhārasya udvahanasya saṃkleśaḥ)
śikṣātraining/discipline
śikṣā:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśikṣā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (training/discipline; stem in compound)
yuddhabattle
yuddha:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootyuddha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (battle; stem in compound)
ādiand the like
ādi:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootādi (अव्यय)
Formअव्यय (आद्यार्थे “etc.”)
pīḍanamtorment/oppression
pīḍanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootpīḍana (प्रातिपदिक; √pīḍ पीड् (धातु) + ल्युट्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (tormenting/oppressing)
śikṣāyuddhādipīḍanamtorment through training, battle, etc.
śikṣāyuddhādipīḍanam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśikṣā+yuddha+ādi+pīḍana (प्रातिपदिकसमूह)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (śikṣā-yuddha-ādīnām pīḍanam / pīḍanam śikṣāyuddhādibhiḥ)

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)

Scene: A sequence of oppressive implements—bamboo fetters, spear-like threats, clubs, hooks—followed by a labor scene of beings carrying heavy loads; a training-yard and battlefield vignette showing ‘śikṣā-yuddha’ as suffering.

FAQs

The worldly pursuit of power and utility often rests on oppression; dharma urges compassionate awareness and self-restraint.

No specific tīrtha is referenced.

None.