Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 80
Devanagari script
करंधम उवाच । संक्षेपाच्छिवपूजाया विधानं वक्तुमर्हसि । कृतेन येन मनुजः शिवपूजाफलं लभेत्
Transliteration
karaṃdhama uvāca | saṃkṣepācchivapūjāyā vidhānaṃ vaktumarhasi | kṛtena yena manujaḥ śivapūjāphalaṃ labhet
Translation
Карандхама сказал: «Прошу, изложи вкратце надлежащее установление поклонения Шиве; совершая его, человек обретает плод почитания Шивы».
Word by Word
करंधमःKaraṃdhama
करंधमः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootकरंधम (प्रातिपदिक; व्यक्तिनाम)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (पाठे ‘करंधम’ इति; अर्थतः कर्तृरूपे प्रथमा अपेक्षिता)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (perfect); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
संक्षेपात्briefly
संक्षेपात्:
Sambandha (Manner/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसंक्षेप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; प्रकार/सीमावाचक (briefly/in summary)
शिवपूजायाःof Śiva-worship
शिवपूजायाः:
Shashthi-Sambandha (Genitive/षष्ठी)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक) + पूजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (“शिवस्य पूजा” = worship of Śiva)
विधानम्procedure
विधानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविधान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
वक्तुम्to explain
वक्तुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive); अर्थः “to speak”
अर्हसिyou are able/ought
अर्हसि:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√अर्ह् (धातु)
Formलट् (present); मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
कृतेनby doing (it)/by what is performed
कृतेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Root√कृ (धातु) → कृत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त) ‘कृत’ नपुंसकलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, एकवचन; साधन/उपायवाचक (by means of what is done)
येनby which
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धे (by which)
मनुजःa person
मनुजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमनुज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
शिवपूजाफलम्the fruit of Śiva-worship
शिवपूजाफलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक) + पूजा (प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुषः (“शिवपूजायाः फलम्” = fruit of Śiva-worship)
लभेत्may obtain
लभेत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√लभ् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative); प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
Speaker
Karaṃdhama
Visual Art Cues
Scene: A respectful disciple (Karaṃdhama) seated with folded hands before a sage/teacher, requesting the concise method of Śiva worship; a Śiva-liṅga and pūjā items nearby.
Characters & Entities
K
KaraṃdhamaŚ
ŚivaŚ
śivapūjāFAQs
Spiritual practice should be learned properly; correct śivapūjā-vidhi leads to the intended fruit.
No site is specified; the focus is on methodical worship of Śiva.
A request for the concise vidhāna (procedure) of Śiva-pūjā.