Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 47
Devanagari script
ततो विचार्य बहुधा इति चेति च सा शुभा । विप्रस्योद्धरणं सर्वधर्मेभ्योऽमन्यताधिकम्
Transliteration
tato vicārya bahudhā iti ceti ca sā śubhā | viprasyoddharaṇaṃ sarvadharmebhyo'manyatādhikam
Translation
Тогда благостная Богиня многообразно размыслила: «так ли это, или нет?» — и решила, что спасение брахмана превосходит все прочие религиозные обязанности (дхармы).
Word by Word
ततःthen
ततः:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक-अव्यय (then/thereupon)
विचार्यhaving considered
विचार्य:
Purvakala-kriya (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootवि-चर् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्यय (Gerund/Absolutive), अव्ययभाव (having considered)
बहुधाin many ways
बहुधा:
Kriya-visheshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootबहुधा (अव्यय)
Formप्रकार/संख्या-वाचक-अव्यय (in many ways)
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्ति-सूचक (quotative particle)
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (and)
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्यसमाप्ति-सूचक
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
शुभाauspicious, good
शुभा:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
विप्रस्यof the brahmin
विप्रस्य:
Shashthi-sambandha (Possessor)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
उद्धरणम्rescuing, lifting up
उद्धरणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउद्-धरण (प्रातिपदिक; √हृ + ल्युट्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
सर्वधर्मेभ्यःfrom/than all duties
सर्वधर्मेभ्यः:
Apadana (Comparison-source)
TypeNoun
Rootसर्व-धर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), बहुवचन; कर्मधारय-समास (सर्वे धर्माः)
अमन्यतshe considered
अमन्यत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमन् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
अधिकम्greater, superior
अधिकम्:
Karma (Object complement)
TypeAdjective
Rootअधिक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तुलनार्थक-विशेषण
Speaker
Narrator (within Māheśvarakhaṇḍa context)
Visual Art Cues
Scene: The goddess pauses, contemplative, weighing options (‘iti ceti ca’), then resolves: rescuing the brāhmaṇa surpasses all other dharmas.
Characters & Entities
P
Pārvatī (Goddess)V
Vipra (brāhmaṇa)FAQs
In dharma, urgent compassion and protection of life can surpass secondary religious observances.
No specific sacred site is referenced in this verse.
No explicit ritual; it ranks the act of rescue (uddharaṇa) above other dharmas.