Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 15

त्वं समुद्धरसि विप्रान्किमतः प्रोच्यते तव । अन्येऽपि जीव बहुधात्वामुपाश्रित्य भूधर

tvaṃ samuddharasi viprānkimataḥ procyate tava | anye'pi jīva bahudhātvāmupāśritya bhūdhara

Ты возносишь и поддерживаешь брахманов — что ещё можно сказать в твою хвалу? Воистину, о несущий землю, многие другие существа тоже живут по-разному, находя в тебе прибежище.

त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; एकवचनम्; प्रथमा (Nominative, Singular)
समुद्धरसिyou uplift/rescue
समुद्धरसि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-उद्-हृ (धातु)
Formलट् (Present); मध्यमपुरुषः; एकवचनम्; परस्मैपदम्
विप्रान्brahmins
विप्रान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्; बहुवचनम्; द्वितीया (Accusative, Plural)
किम्what
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रश्नवाचक सर्वनाम; नपुंसकलिङ्गम्; एकवचनम्; प्रथमा/द्वितीया (interrogative ‘what?’)
अतःtherefore
अतः:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootअतः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb) ‘therefore/from this’
प्रोच्यतेis said
प्रोच्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-वच् (धातु)
Formलट् (Present); प्रथमपुरुषः; एकवचनम्; आत्मनेपदम्; कर्मणि प्रयोगः (passive)
तवof you/about you
तव:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; एकवचनम्; षष्ठी (Genitive, Singular)
अन्येothers
अन्ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्; बहुवचनम्; प्रथमा (Nominative, Plural)
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle) ‘also’
जीवlive
जीव:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजीव् (धातु)
Formलोट् (Imperative); मध्यमपुरुषः; एकवचनम्; परस्मैपदम्
बहुधाin many ways
बहुधा:
Kriya-visheṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootबहुधा (अव्यय)
Formअव्यय (adverb) ‘in many ways/much’
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; एकवचनम्; द्वितीया (Accusative, Singular)
उपाश्रित्यhaving taken refuge in
उपाश्रित्य:
Kriya-visheṣaṇa (Gerundial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootउप-आ-श्रि (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund) ‘having resorted to/taken refuge in’
भूधरO mountain
भूधर:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootभूधर (प्रातिपदिक)
Formसमासः: भू + धर (उपपद-तत्पुरुषः ‘earth-holder’); पुंलिङ्गम्; एकवचनम्; संबोधन (Vocative, Singular)

Sūta (Lomaharṣaṇa), narrating

Tirtha: Bhūdhara-āśraya (mountain refuge tīrtha)

Type: kshetra

Listener: Bhūdhara/Achala (mountain)

Scene: The mountain is shown as a vast protector: brāhmaṇas study and perform rites at the foothills while varied creatures—birds, deer, villagers—take shelter across its slopes.

B
Brāhmaṇa

FAQs

Supporting the wise and giving refuge to life is a supreme form of dharma worthy of praise.

A mountain refuge is praised without naming a particular tīrtha.

No explicit ritual; the verse emphasizes protective support and refuge as dharmic merit.